Жан-жануарлар туралы мақал-мәтелдер
«Жан-жануарлар» тақырыбындағы 539 қазақ мақал-мәтелі әліпби ретімен берілген (3-бет, барлығы 6 бет). Мақалды басып, оның жеке бетін ашыңыз — онда тақырыптас және мағынасы ұқсас мақалдар бар.
- Кәрі қойдың басы піскенше, Тоқты қойдың басының Арса-арсасы шығады.
- Кәрі қойдың жасындай жасым қалды.
- Кәрі түйе ойнақтаса Жұт болар.
- Кәрі түйе тапырақтаса, боран болар.
- Кедеймін десең Көшіп көр.
- Келеге түспес бура, Керенау тартады. Үйірге түспес айғыр, Саяққа тартады.
- Кемпір шалдың тілін біледі, Шал малдың тілін біледі.
- Кендірмен байлама, Жыңғылмен айдама, Кендірмен байласаң, Жыңғылмен айдасаң, Мал бітер деп ойлама.
- Кенже туған қозыны Қошқар қоймайды.
- Кереге басы – кержусан, Жесе малға жұғымды.
- Керқұланның қадірін ойда, қырда қақ білер.
- Кері кеткен сиыр Кенже бұзаулайды.
- Кетпенім сай, шотым сай, Қазсам суға жетемін. Отаным сай, атым сай, Көшсем нуға жетемін.
- Көбең мініс көтермес.
- Көбік қарда түлкі ойнар, Көк көрпеде жылқы ойнар.
- Көбік қарда түлкі ойнар, Көк шалғында жылқы ойнар.
- Көлдің көркі – құрақ, Жігіттің көркі – пырақ.
- Көліне қарай – қазы, Қысына қарай – жазы.
- Көнектен шошыған бие оңбас. Төсектен шошыған ер оңбас.
- Көңілсіздің көлігі шаппас.
- Көңілі түссе – бие, Көңілі түспесе – түйе.
- Көп келіссе, Кірекеш түйесін сояр.
- Көп ұстаған қамшыға Қол үйреніп қалады. Көп мал баққан малшыға Мал үйреніп қалады.
- Көш-қоныңды білмейді, Қоңы семіз түйелі.
- Көшерімді жел білсін, Қонарымды сай білсін.
- Көшпелі елге түйе қол, Жылқылы елге бие қол.
- Күзде көлік жүгіреді.
- Күйеудің атымен күл тасы, Жезденің атымен жер айда.
- Күлге аунаған тауықтай.
- Күн батса, Қойға соқпақ табылар.
- Күндіз қойын күтерсің, Кешке жүнін түтерсің.
- Күркіреген бураны келеде көр, Азынаған айғырды үйірде көр.
- Күшік еріксе, Құйрығымен ойнайды. Есек еріксе, Қодығымен ойнайды.
- Күшік өсіп, ит болады. Сірке өсіп, бит болады.
- Кірекештің түйесі Жүгіменен жайылар.
- Кісі берген Кісіге ырыс болмас.
- Қағынан жеріген құлан Қаңғырып жүріп шөлден өлер.
- Қазанат қамшы салдырмайды.
- Қазаннан қара нәрсе жоқ, Ассаң қарын тойдырар.
- Қақты жердің қадірін құлан білер, Орман-тоғай қадірін бұлан білер.
- Қамшы – қанат, Құйысқан – қуат.
- Қанден иттің қартайғаны білінбес.
- Қара құрт жеген қой семіреді, Қан соқта жеген ит семіреді. Пара жеген би семіреді.
- Қара құс басып жейді, Сұңқар шашып жейді.
- Қара тұяқ қарында жатпас.
- Қарақұрт жесе Қой семіреді.
- Қарға қарғаның көзін шоқымас.
- Қарға қарғаның көзін шұқымас.
- Қарға қарқылдаса, қысты шақырады, Қаз қаңқылдаса, жазды шақырады.
- Қарға сұңқар болмас, Есек тұлпар болмас.
- Қардан аппақ нәрсе жоқ, Ұстасаң қолды тоңдырар.
- Қарлығаш – көктем жаршысы.
- Қарны кіші, аузы әйдік Ит семірсе, құтырар.
- Қаршығалыға қоян кездеспейді, Жарақтыға жау жолықпайды.
- Қас татының жаманы. Қаракеш болар сипаңдап. Қалбағайы түйені, Жүк көтермес қалтаңдап. Аруанадан туған нар, Жүк көтерер талтаңдап.
- Қасқыр байлағанға көнбес, Шошқа айдағанға көнбес.
- Қасқыр жүйрік – жылыс жоқ. Түлкі жүйрік – дыбыс жоқ, Қоян жүйрік – тыныс жоқ.
- Қасқыр қартайса да, қойға әлі келеді.
- Қасқыр тойғанына емес, қырғанына мәз.
- Қасқырдың ойлағаны – арамдық, Қойдың ойлағаны – амандық.
- Қатпа болған түйеге, Ойсылқара не қылсын? Қотыр болған қойға, Шопан ата не қылсын?
- Қатты қыстан мал қалса – олжа, Қатты аурудан жан қалса – олжа.
- Қашаған ат қасқырға тап болады. Ұрыншақ ат ұрыға тап болады.
- Қашарында қашарсың, Бұзауларда сасарсың.
- Қой – байлық, Жылқы – сәндік.
- Қой асығы демегін, Қолыңа жақсы сақа қыл.
- Қой егіз тапса, Шөптің басы айыр туады.
- Қой егіз туады: Бірі қонаққа сойылады, Бірі қошқар қойылады.
- Қой жайын көздесең Құмға көш. Сиыр жайын көздесең, Сырға көш.
- Қой көкпарға жарамас.
- Қой қозысын іздейді, Шаруа қонысын іздейді.
- Қой қорасына тартады, Жігіт жорасына тартады.
- Қой мен түйе – байлыққа, жылқы – сәндікке.
- Қой өлсе, қозы қалады, Келер жылы өзі болады.
- Қой семірсе құт, Ешкі семірсе жұт.
- Қой сүті – қорғасын.
- Қой төлемі – қозы.
- Қой төлімен жарасты, Жапырақ гүлімен жарасты.
- Қойға қасқыр шапса, ит семірер.
- Қойдай қоңыр, Қозыдай момын.
- Қойдан қойдың несі артық, Қол басындай еті артық. Ерден ердің несі артық, Ойлап айтқан сөзі артық.
- Қойды күз құмға айда, Жаз шымға айда.
- Қойды қорадан сатпа, Аңды буазында атпа!
- Қойды қосақтау қиын, Ағыту оңай. Қалақты жасақтау қиын, Тарқату оңай.
- Қойдың басы сыйған жерге, Денесі де сыяды.
- Қойдың басын құмға көм, Сиырдың басын нуға көм, Түйенің басын сорға көм.
- Қойдың сүті – қорғасын.
- Қойлы бай – қорлы бай, Сиырлы бай – сары май.
- Қойшы қошқарын мақтайды, Тентек шоқпарын мақтайды.
- Қойшыны таяғы асырайды, Қасқырды аяғы асырайды.
- Қойшының – таяғынан, Келінің – аяғынан.
- Қойшының қызы Қой келгенде таранады.
- Қойшың малсақ болса, Малдандым де. Қойшың жаңсақ болса, Алдандым де.
- Қойы көбейсе, Қойшы таяғының құтты болғаны. Қозы көбейсе, Қойының сүтті болғаны.
- Қойы көптің – тойы көп.
- Қойым тоқ қорамда, Қайғым жоқ боранда.
- Қойың болса, Қора табылар. Көңілің болса, Жора табылар.
- Қойың саны мыңға жетсе, Керегенің басынан бас кетпейді.
- Қойыңды жаз бақ, күз бақ, Сонан соң құй бақ, құй бақпа.
- Қолда өскен түйенің Тайлақ аты қалмайды. Кеш үйленген жігіттің Бойдақ аты қалмайды.
Басқа тақырыптар
Ағайын-туыс
Ағаш, орман
Адалдық-арамдық
Адам
Адамгершілік
Азамат, жігіт, ер
Азшылық-көпшілік
Ақыл-парасат
Ақылды мен ақымақ
Ақындық
Алғыс-қарғыс
Алыс-жақын
Амал-айла
Аман-сәлем
Ант беру, серттесу
Аңшылық
Ар-ұят
Арақ-шарап
Арман
Арық-семіз
Ас-ауқат
Аспан
Асығыстық
Ат әбзелдері
Ат-атақ
Ата-ана
Ауыл-қоныс
Ашу-ыза
Әдемілік, сұлулық
Әділдік
Әзіл, күлкі
Әр түрлі мақал-мәтелдер
Байлық
Бақсылық
Бақыт
Бал
Бала, ұрпақ
Балық
Бата
Батырлық
Бау-бақша
Бесік
Би, билік, шешендік
Биік-аласа
Бірлік
Бұйым
Бұл-мата
Гүл
Дау-жанжал
Демалыс
Дене мүшелері
Денсаулық
Дос-дұшпан
Достық
Егіншілік
Егіс
Ел
Еңбек
Ер-әйел
Есек
Ескі-жаңа
Жазмыш
Жақсы-жаман
Жалғыздық
Жастық-кәрілік
Жәндіктер
Жел
Жеміс-жидек
Жеңіс-жеңіліс
Жер, табиғат
Жетімдік
Жігіт
Жоқшылық
Жол, сапар
Жомарттық, мырзалық
Жыл, мезгіл, ғасыр
Заң, құқық
Имандылық
Ит
Кешірім
Киіз үй
Киім-кешек
Кітап
Көлік
Көмек, асар
Көңіл-күй
Көпшілік қауым
Көші-қон
Күншілдік, қызғаныш
Күш-қуат
Қала, шаһар
Қалау, сұрау
Қан, қатігездік
Қанағатшылдық
Қару-жарақ
Қарыз-несие
Қасқыр, бөрі
Қателік, дұрыстық
Қожа, молда
Қол өнері
Қонақ, қонақжайлылық
Қорқыныш, үрей
Қуаныш, шаттық
Құда-жегжат
Құдай, дін
Құлдық
Құрал-сайман
Құс
Қыздар
Мал, малшылық
Мансап, басқарушылық
Махаббат, ғашықтық
Мемлекеттік рәміздер
Менмендік, тәкаппарлық
Металл
Мінез-құлық
Мұң-шер, қайғы
Мұра, жәдігер
Нан
Наным-сенім
Нәпсі
Ой
Ойшылдардың нақыл сөздері
Ойшылдық
Ойын
Оқу, білім, ғылым
Олжа, пайда
Отан
Отбасы
Өлім
Өлшем
Өнер
Өң-түс
Өртену, өрт
Өсиет
Өсімдіктер
Өсу, өну
Парақорлық, жемқорлық
Пендешілік көлеңкелері
Пікір, көзқарас
Ру
Сабыр
Сағыныш
Сақтық
Салт-дәстүр
Сандар
Сауда-базар
Сор мен бақ
Су
Сыйластық, құрмет
Тазалық
Татулық пен араздық
Тау-тас
Тәрбие
Терең-таяз
Тіл, сөз
Тіршілік
Той, мереке
Туыс-туған, көрші-қолаң
Түрме
Тұз
Уақыт, заман
Үміт
Үнемшілдік, үнемсіздік
Ұйқы
Ұрлық-барымта
Ұста-шебер
Халық
Хандық, патшалық
Шайтан, жын
Шындық-жалғандық
Ыдыс-аяқ