Мазмұнға өту
Мақала жариялау
academ.kz онлайн сабақ беріп, қосымша табыс табыңыз·оқушы Kaspi арқылы тікелей сізге төлейді·комиссия 0% academ.kz қосымша табыс табыңыз·14 күн тегін 14 күн тегін Тегін бастау

: «» · ₸

Отбасы туралы мақал-мәтелдер

«Отбасы» тақырыбындағы 573 қазақ мақал-мәтелі әліпби ретімен берілген (1-бет, барлығы 6 бет). Мақалды басып, оның жеке бетін ашыңыз — онда тақырыптас және мағынасы ұқсас мақалдар бар.

  1. Аға өлсе, жеңге мұра, Ат өлсе, сауыры мұра.
  2. Ағайын-туыс кімде жоқ, Сыйласпаса жат жуық.
  3. Ағайынға қадірім жоқ, бетімді көреді. Әйеліме қадірім жоқ, етімді көреді.
  4. Ағаның үйі – ақ мешіт.
  5. Ағасы өлсе – оң қанатының қайырылғаны, Інісі өлсе – сол қанатының қайырылғаны.
  6. Адалбақан ашасыз болмайды.
  7. Адамсыған жігітті үйінде көр, Атсынған айғырды үйірінде көр.
  8. Адасқанның айыбы жоқ, Қайтып үйін тапқан соң. Ашылғанның айыбы жоқ, Өзі біліп жапқан соң.
  9. Азалы алты қатын, Әрқайсысы өз байын жоқтайды.
  10. Азынаған айғырды үйірде көр, Адамсыған жігітті үйінде көр.
  11. Азынаған айғырдың үйірін көр, «А» деген жігіттің үйін көр.
  12. Азынаған айғырдың үйірін көр, Менменсіген жігіттің үйін көр.
  13. Ай көрмесе, ағайын жат, Жыл көрмесе, жекжат жат.
  14. Айға шапқан арыстан, ашуына болайын, жауға шапқан батырдың, тасуына болайын, үйде қалған қорқақтың, сасуына болайын.
  15. Аймақ құты – ақсақал, Ауыл құты – бәйбіше.
  16. Ақылды үйленгенше, Ақымақ ұл сүйеді.
  17. Ақылды үйленгенше, Ақымақтың баласы ержетеді.
  18. Алғаның жақсы болса, Ат үстінен дүбір ет. Алғаның жаман болса, Үйге кіріп сыбыр ет.
  19. Алқызыл гүл – жердің сәулеті, Асыл жар – ердің дәулеті.
  20. Алты қатын асқа барса, Әрқайсысы өз мұңын айтар.
  21. Алты қойы артық болса, Інісі ағасына сәлем бермес.
  22. Алшаңдаған жігітті үйінде көр.
  23. Алып – анадан, Ат – биеден.
  24. Алыстағы досыңа Ат берсең де жарасар, Үйіне мініп барсын деп. Жақындағы досыңа Хат берсең де жарасар Ұмытса есіне салсын деп.
  25. Ана көркі – Алдындағы баласы. Қала көркі – Үйі, орман, ағашы.
  26. Анаңның емген сүті үшін, нағашыңды сыйла. Балаңның емген сүті үшін, әйеліңді сыйла.
  27. Аң жаманы інінде, Ер жаманы үйінде болады.
  28. Апасының киген тонын сіңлісі де киер.
  29. Арақ намыс пен арыңды құртар, Үйіңдегі барыңды құртар.
  30. Арамдық кірген үйден тыныштық қашады.
  31. Арғымақтың құйрығы, Әрі жібек, әрі қыл. Ер азамат белгісі, Түзде мырза, үйде құл.
  32. Арқыраған айғырды үйірде көр, Аңқылдаған жігітті үйінде көр.
  33. Арқыраған айғырды үйірінде көр, Адамсыған жігітті өз үйінде көр.
  34. Арқыраған айғырдың үйірін көр, Менменсінген жігіттің үйін көр.
  35. Арық деген жаман тай, Жазға шығып ат болар. Жамандығың сезілсе, Жақын кісі жат болар.
  36. Ас та төк.
  37. Асқабақ жеген үйге сүйкеніп өт.
  38. Асты қуыс ішер, не туыс ішер.
  39. Асы жоқ үйге ит те кірмейді.
  40. Асы жоқ үйді ит те сүймейді.
  41. Ат басына күн туса, Көгендегі қой болар. Ер басына күн туса, Бота төбе үй болар.
  42. Ата үйі – алтын бесік, Кірсем-шықсам сипалар.
  43. Ата-анадан жар жақын.
  44. Ата-анаң отырған үйдің төбесіне шықпа.
  45. Атадан бата алмай үй болмас, Ордадан үлгі алмай би болмас.
  46. Атадан жақсы туған ұл Атаның есіктегі басын төрге апарар. Атадан жаман туған ұл Атаның төрдегі басын есікке апарар.
  47. Атадан жақсы ұл туса, Есіктегі басын төрге апарар. Атадан жаман ұл туса, Төрдегі басын есікке апарар.
  48. Атадан жақсы ұл туса, Есіктегі басын төрге сүйрер. Атадан жаман ұл туса, Төрдегі басын жерге сүйрер.
  49. Атадан жақсы ұл туса, Төрдегі басы есікке бармайды. Жаман ұл туса, Басы есіктен қалмайды.
  50. Атаның жаман ұлы малға ортақ, Әрі үйлі жанға ортақ.
  51. Атасыз үй – батасыз, Анасыз үй – панасыз.
  52. Атсыз үй болса да, Ассыз үй болмайды.
  53. Аты, тоны бар кісі Жиын, тойға барысар; Ұлы, қызы бар кісі, Құдалыққа барысар.
  54. Атын ұрлатқан сарайын бекітер.
  55. Атың жақсы болса, Бұл дүниенің пырағы, Қатының жақсы болса, Бұл дүниенің шырағы.
  56. Атың жақсы болса, жолдың пырағы, Балаң жақсы болса, көңіліңнің шырағы. Атың жаман болса, арманың кетеді, Балаң жаман болса, дарманың кетеді. Қатының жаман болса, үйіңнен мейманың кетеді, Үйге мейман келгенде бұға-бұға кетерсің.
  57. Атың жаман болса, бойыңнан дәрменің кетер, Перзентің жаман болса, кеуіліңде арманың кетер, Әйелің жаман болса, үйіңнен мейманың кетер.
  58. Атың жаман болса, сатып құтыларсың, Әйелің жаман болса, қайтып құтыларсың.
  59. Атың жебір болса – Құдайдың бергені, Әйелің жебір болса – Құдайдың ұрғаны.
  60. Аузы асқа тиіп, Ауы атқа тиіп, Есіктегі басы төрге жетті.
  61. Ауру кірген үйге әлек кіргені.
  62. Ауыз ашса, сыр көрінеді, Есік ашса, төр көрінеді.
  63. Ауыл үйдің қонағы Анда-санда бір келеді, Онда да бабы табылмайды.
  64. Ауылыңа қалың берсең, төменнен бер, Қызыңа қалың берсең, жоғарыдан бер.
  65. Ауылыңдағыны атадан сұра, Үйдегіні баладан сұра.
  66. Аш үйде айран ұйымас.
  67. Аштық еңбеккердің терезесіне үңілгенмен, Үйіне бас сұға алмайды.
  68. Әділсіз болса, би оңбас, Әйелсіз болса, үй оңбас.
  69. Әйел – үйдің көркі, Еркек – түздің көркі.
  70. Әйел – үйдің қазығы.
  71. Әйел ашуланса жеңіледі, Еркелесе жеңеді.
  72. Әйел ашуланса күші екі көзіне жетеді.
  73. Әйел билеген еркек – қақпаға байлаған қоңырау, Қақпа ашылса, қаңғырлайды, Қақпа жабылса, міңгірлейді.
  74. Әйел боянса – бұзылады, көп қиқандаса – ұрылады. — Ғабит Мүсірепов
  75. Әйел десем әжеме тиеді.
  76. Әйел ерге, ер жерге қарайды.
  77. Әйел жерден шыққан жоқ, ол да еркектің баласы. Еркек көктен түскен жоқ, әйел оның анасы.
  78. Әйел жолда, бала белде.
  79. Әйел жомарттық қылғанда еркек нәмарттық қылғаны өлім.
  80. Әйел жомарттық қылғанда, Еркектің сараңдық қылғаны – өлім.
  81. Әйел құны бес байтал.
  82. Әйел тұрмай еркек оянбайды.
  83. Әйел үй сақтайды, Еркек түз сақтайды.
  84. Әйелге батыр қолға жоқ, Үйде батыр жауға жоқ.
  85. Әйелді гүлмен жасқауға да болмайды.
  86. Әйелдің асылы түсінен білінеді.
  87. Әйелдің әдептілігі қонақ күтуінде.
  88. Әйелдің бір өнері ас пісіру.
  89. Әйелдің дауысы қатты шыққан үйдің босағасынан жақсылық күтпе.
  90. Әйелдің күші жоқ, айласы көп.
  91. Әйелдің қаруы – ожау.
  92. Әйелдің қары, Еркектің қоры күлегеш.
  93. Әйелдің пірі – еркек.
  94. Әйелсіз үй сусыз диірмен.
  95. Әйелі жасара берсе, еркегі есіре береді. — Ғабит Мүсірепов
  96. Әйелі жоқ үй – жетім.
  97. Әйелі көп үйдің инесінің көзінен жіп өтпейді, Белсендісі көп колхоздың жұмысы бітпейді.
  98. Әйелі өлген Қызды ауылға қарап жылайды.
  99. Әйелінен сескенген ауылдасына шай іш демейді.
  100. Әйелің жақсы болса, Сыртта тұрып дыбыс ет. Әйелің жаман болса, Үйге кіріп оңбас ет.

Басқа тақырыптар

Ағайын-туыс Ағаш, орман Адалдық-арамдық Адам Адамгершілік Азамат, жігіт, ер Азшылық-көпшілік Ақыл-парасат Ақылды мен ақымақ Ақындық Алғыс-қарғыс Алыс-жақын Амал-айла Аман-сәлем Ант беру, серттесу Аңшылық Ар-ұят Арақ-шарап Арман Арық-семіз Ас-ауқат Аспан Асығыстық Ат әбзелдері Ат-атақ Ата-ана Ауыл-қоныс Ашу-ыза Әдемілік, сұлулық Әділдік Әзіл, күлкі Әр түрлі мақал-мәтелдер Байлық Бақсылық Бақыт Бал Бала, ұрпақ Балық Бата Батырлық Бау-бақша Бесік Би, билік, шешендік Биік-аласа Бірлік Бұйым Бұл-мата Гүл Дау-жанжал Демалыс Дене мүшелері Денсаулық Дос-дұшпан Достық Егіншілік Егіс Ел Еңбек Ер-әйел Есек Ескі-жаңа Жазмыш Жақсы-жаман Жалғыздық Жан-жануарлар Жастық-кәрілік Жәндіктер Жел Жеміс-жидек Жеңіс-жеңіліс Жер, табиғат Жетімдік Жігіт Жоқшылық Жол, сапар Жомарттық, мырзалық Жыл, мезгіл, ғасыр Заң, құқық Имандылық Ит Кешірім Киіз үй Киім-кешек Кітап Көлік Көмек, асар Көңіл-күй Көпшілік қауым Көші-қон Күншілдік, қызғаныш Күш-қуат Қала, шаһар Қалау, сұрау Қан, қатігездік Қанағатшылдық Қару-жарақ Қарыз-несие Қасқыр, бөрі Қателік, дұрыстық Қожа, молда Қол өнері Қонақ, қонақжайлылық Қорқыныш, үрей Қуаныш, шаттық Құда-жегжат Құдай, дін Құлдық Құрал-сайман Құс Қыздар Мал, малшылық Мансап, басқарушылық Махаббат, ғашықтық Мемлекеттік рәміздер Менмендік, тәкаппарлық Металл Мінез-құлық Мұң-шер, қайғы Мұра, жәдігер Нан Наным-сенім Нәпсі Ой Ойшылдардың нақыл сөздері Ойшылдық Ойын Оқу, білім, ғылым Олжа, пайда Отан Өлім Өлшем Өнер Өң-түс Өртену, өрт Өсиет Өсімдіктер Өсу, өну Парақорлық, жемқорлық Пендешілік көлеңкелері Пікір, көзқарас Ру Сабыр Сағыныш Сақтық Салт-дәстүр Сандар Сауда-базар Сор мен бақ Су Сыйластық, құрмет Тазалық Татулық пен араздық Тау-тас Тәрбие Терең-таяз Тіл, сөз Тіршілік Той, мереке Туыс-туған, көрші-қолаң Түрме Тұз Уақыт, заман Үміт Үнемшілдік, үнемсіздік Ұйқы Ұрлық-барымта Ұста-шебер Халық Хандық, патшалық Шайтан, жын Шындық-жалғандық Ыдыс-аяқ