Мазмұнға өту
Мақала жариялау
academ.kz онлайн сабақ беріп, қосымша табыс табыңыз·оқушы Kaspi арқылы тікелей сізге төлейді·комиссия 0% academ.kz қосымша табыс табыңыз·14 күн тегін 14 күн тегін Тегін бастау

: «» · ₸

Ақылды мен ақымақ туралы мақал-мәтелдер

«Ақылды мен ақымақ» тақырыбындағы 1053 қазақ мақал-мәтелі әліпби ретімен берілген (8-бет, барлығы 11 бет). Мақалды басып, оның жеке бетін ашыңыз — онда тақырыптас және мағынасы ұқсас мақалдар бар.

  1. Қызарған бет табылар, Қызынған ниет табылмас.
  2. Қызбен алыспа, қысырақпен жарыспа.
  3. Қызғанғаның қызыл итке жем болды.
  4. Қызғаншақтың іші тар, Болмас онда ұят-ар.
  5. Қыздың көзі – қызылда.
  6. Қызыл кебіс қисық аяқты әйгілейді.
  7. Қылдан қиқым іздеген.
  8. Қымбат мата сандықта жатып тозады.
  9. Қыңыр көшіп бай болмай-ақ қой, Қисық сөйлеп би болмай-ақ қой.
  10. Қырдағы қырғауылды қырамын деп, Үйдегі тазыңнан айырылып қалма.
  11. Қыркың бір төбе, Мыркың – бір төбе.
  12. Қырсыз шілдеде жаурап, Тойда аштан өледі.
  13. Қырсықты қой қыста қырқылады.
  14. Қырыққа келсе де, ырыққа келмеген.
  15. Қырықтың бірі – Қыдыр, Мыңның бірі – Уәли.
  16. Лашығы жоқ орданы аңсайды, Желері жоқ жорғаны аңсайды.
  17. Лұқпанның өз емі өзіне қонбайды.
  18. Маймылдың басы ойнауға жеткенмен, Ойлауға жетпейді.
  19. Мақтанған мастан бетер.
  20. Мақтаншақ бар ақылын мақтанға тауысады.
  21. Мақтаншақ қысыр сиыр сауады.
  22. Мақтаншақты мақтасаң, басыңа секірер.
  23. Мақтаншақтың өтірік айтқызады, Өтірік көңіл қайтқызады.
  24. Малға жарлылық – жарлылық, Ақылға жарлылық – сорлылық.
  25. Малдан айырылсаң да, ақылдан айырылма.
  26. Маңдайы тайқыдан, Көкірегі қайқыдан, Еріні түріктен, Ауызы бүріктен, Көзі көктен, Сылтауы көптен сақтан.
  27. Маңырағанның бәрі қой емес.
  28. Мәуелі ағаш майысқақ.
  29. Мезгілсіз шақырған қораздың айдарын жұлмақ керек.
  30. Мен саған жауырынмын ба?
  31. «Мен», «мен» дей берме, Меңдеп өлерсің.
  32. Менменнің тобасы жүрмес.
  33. Мешелден жөтел кетпейді.
  34. Миға ерген дене азбайды, Милыға ерген ел азбайды.
  35. Милауға сөз ұқтырғанша, Бураны кезіктіру оңай.
  36. Миуасыз ағаштың бұтағы тік.
  37. Момынды момын қорғайды, Түйе қомын қорғайды.
  38. Мұрты өскендердің өздері кәпір, Шашы өскендердің елі кәпір.
  39. Мұртын балта шаппайды.
  40. Мықтыға момын күш қылмас.
  41. Мың жаман тұрмайды қара пұлға, Бір жақсы болады елге тұлға.
  42. Мың жаудан бір жансыз жаман.
  43. Мыңнан шыққан, Жүзден озған.
  44. Мысық жоқта тышқан төбеге шығады.
  45. Мысықтың мәулені мияулап туады.
  46. Мінгені есек, Айтқаны өсек, Тұла бойы есеп.
  47. Надан күзетеді, дана түзетеді.
  48. Надан, пасық, Сөге өгіздей жайылады. Тойғаннан соң, Жатып күйіс қайырады.
  49. Найзағай көп болса, жаңбыр аз.
  50. Нар баласы бақ етпес.
  51. Насыбайшыдан насыбай сұрасаң, Мұрнын көтереді.
  52. Наурызда шабынған бурадай.
  53. Нәжісті доңыз, сүйекті ит жинайды.
  54. Не атамда, не ботамда жоқ.
  55. Неге керек қазақтың, Жүйрігі менен жорғасы, Өзімізде де бар бір «жаман».
  56. Ой ойласаң, тең ойла, Тең ойласаң, кең ойла.
  57. Ойдағы таз аз ба еді, Қырдағы тазды мұнда әкеп?
  58. Ойлай алмаған Тереңге бойлай алмайды.
  59. Ойлану кейде наркескен, Жүректі сара тіледі.
  60. Ойсыз ұлдан мисыз құл.
  61. Оқалақ тиген танадай өкіреді.
  62. Оқалақ тиген танадай.
  63. Оқсыз мылтық – таяқ.
  64. Оқтау жұтқандай сіресіп.
  65. Омырауына отын жарсаң да оянбас.
  66. Ондай-ондай хан қызында да болады.
  67. Оңай сенген оңай өледі.
  68. Оңбағанның иті ұры кеткен соң үреді.
  69. Ормансыз жер жалаңаш, Армансыз ер жалаңаш.
  70. Орташа болсаң, ақыңды ешкім жемес.
  71. Орынсыз мақтау орға жығады.
  72. Осал ағаш бұтағын көтере алмас, Осал адам атағын көтере алмас.
  73. От түтінсіз болмас, жігіт мінсіз болмас.
  74. Отқа салып ерітсең де, Алтын, сірә, жез болмас. Аяққа шұлғау қылсаң да, Асыл жібек бөз болмас.
  75. Отқа түссең, шайдай бол, Пышаққа түссең, қойдай бол.
  76. Өгіз мүйізді сиырдың сүті болмайды, Сиыр мүйізді өгіздің күші болмайды.
  77. Өгіз оғы, бұзау боғы.
  78. Өгіз өлер жерінде өкіреді.
  79. Өгізді оқалақ аздырар, Естіні ой аздырар.
  80. Өз ақылын шамалаған қор болмас.
  81. Өз ақылың ақыл-ақ, Кісі ақылы шоқырақ.
  82. Өз басындағы отты көрмей, Біреудің басындағы шоқты көрер.
  83. Өз елінде сызу сызбаған, Кісі елінде нақыш салыпты.
  84. Өз көшесінде ит те жолбарыс.
  85. Өз қадірін білмеген, Қадірлінің қадірін білмес.
  86. Өз қотырын өзі қасиды.
  87. Өз мінін білген, Өзгеге төрелік береді.
  88. Өзі болған жігіттің, Түп атасын сұраған ит. Көкорай шалғын тұрғанда, Қу тақырға қонған ит.
  89. Өзі жаман өзгені жақсы демес, Жақсы деуге өзі де жақсы емес.
  90. Өзі қаңбақ болсын, Онда қандай салмақ болсын?
  91. Өзім асыраған күшігім өзімді қапты.
  92. Өзім білем деген жігіттің, Басына ойран салғаны. Көп біледі деген жігіттің, Еліне қорған болғаны.
  93. Өзім білем деген өлер, Көп біледі деген күлер.
  94. Өзім білем деген өрге баспас.
  95. Өзімде жоқ көтен боғымен піссін.
  96. Өзімдікі сұңғыла, өзгенікі миғұла.
  97. Өзімшілдің іші тар, ойы шартық.
  98. Өзін өзі мақтаған – өлімнің қара басы.
  99. Өзін-өзі білген ер бақытты, Өзін-өзі билеген ел бақытты.
  100. Өзіне өзі өкпелеген, Білім барлығы. Өзімнен озар жоқ деген, Көңіл тарлығы.

Басқа тақырыптар

Ағайын-туыс Ағаш, орман Адалдық-арамдық Адам Адамгершілік Азамат, жігіт, ер Азшылық-көпшілік Ақыл-парасат Ақындық Алғыс-қарғыс Алыс-жақын Амал-айла Аман-сәлем Ант беру, серттесу Аңшылық Ар-ұят Арақ-шарап Арман Арық-семіз Ас-ауқат Аспан Асығыстық Ат әбзелдері Ат-атақ Ата-ана Ауыл-қоныс Ашу-ыза Әдемілік, сұлулық Әділдік Әзіл, күлкі Әр түрлі мақал-мәтелдер Байлық Бақсылық Бақыт Бал Бала, ұрпақ Балық Бата Батырлық Бау-бақша Бесік Би, билік, шешендік Биік-аласа Бірлік Бұйым Бұл-мата Гүл Дау-жанжал Демалыс Дене мүшелері Денсаулық Дос-дұшпан Достық Егіншілік Егіс Ел Еңбек Ер-әйел Есек Ескі-жаңа Жазмыш Жақсы-жаман Жалғыздық Жан-жануарлар Жастық-кәрілік Жәндіктер Жел Жеміс-жидек Жеңіс-жеңіліс Жер, табиғат Жетімдік Жігіт Жоқшылық Жол, сапар Жомарттық, мырзалық Жыл, мезгіл, ғасыр Заң, құқық Имандылық Ит Кешірім Киіз үй Киім-кешек Кітап Көлік Көмек, асар Көңіл-күй Көпшілік қауым Көші-қон Күншілдік, қызғаныш Күш-қуат Қала, шаһар Қалау, сұрау Қан, қатігездік Қанағатшылдық Қару-жарақ Қарыз-несие Қасқыр, бөрі Қателік, дұрыстық Қожа, молда Қол өнері Қонақ, қонақжайлылық Қорқыныш, үрей Қуаныш, шаттық Құда-жегжат Құдай, дін Құлдық Құрал-сайман Құс Қыздар Мал, малшылық Мансап, басқарушылық Махаббат, ғашықтық Мемлекеттік рәміздер Менмендік, тәкаппарлық Металл Мінез-құлық Мұң-шер, қайғы Мұра, жәдігер Нан Наным-сенім Нәпсі Ой Ойшылдардың нақыл сөздері Ойшылдық Ойын Оқу, білім, ғылым Олжа, пайда Отан Отбасы Өлім Өлшем Өнер Өң-түс Өртену, өрт Өсиет Өсімдіктер Өсу, өну Парақорлық, жемқорлық Пендешілік көлеңкелері Пікір, көзқарас Ру Сабыр Сағыныш Сақтық Салт-дәстүр Сандар Сауда-базар Сор мен бақ Су Сыйластық, құрмет Тазалық Татулық пен араздық Тау-тас Тәрбие Терең-таяз Тіл, сөз Тіршілік Той, мереке Туыс-туған, көрші-қолаң Түрме Тұз Уақыт, заман Үміт Үнемшілдік, үнемсіздік Ұйқы Ұрлық-барымта Ұста-шебер Халық Хандық, патшалық Шайтан, жын Шындық-жалғандық Ыдыс-аяқ