Мазмұнға өту
Мақала жариялау
academ.kz онлайн сабақ беріп, қосымша табыс табыңыз·оқушы Kaspi арқылы тікелей сізге төлейді·комиссия 0% academ.kz қосымша табыс табыңыз·14 күн тегін 14 күн тегін Тегін бастау

: «» · ₸

Әр түрлі мақал-мәтелдер

«Әр түрлі мақал-мәтелдер» тақырыбындағы 233 қазақ мақал-мәтелі әліпби ретімен берілген (2-бет, барлығы 3 бет). Мақалды басып, оның жеке бетін ашыңыз — онда тақырыптас және мағынасы ұқсас мақалдар бар.

  1. Иттің басын алтын табаққа салсаң Шоршып түсер.
  2. Иттің құны – бір күшік.
  3. Иттің ұлығанын бөрі есітпес.
  4. Иттің ішіне сарымай жақпайды.
  5. Итін жамандасаң, Иесіне тиеді.
  6. Кедейшілік есіктен кірсе, Иман терезеден шыға қашады.
  7. Кезенген пышақ, Кез бойы ұзарып кетеді.
  8. Кең болсаң, кем болмассың.
  9. Кергіген кері кетер, Кесірі түбіне жетер.
  10. Көзі көрместің Көңілі сезбес.
  11. Көзі сынық инемен Көйлек тіге алмайсың. Көңілі сынық құрбымен, Ойнап-күле алмайсың.
  12. Көзің барда көргенің – Көңіліңе тергенің.
  13. Көкте тырна қиқуласа, Көлдегі қаз қанатын қағар.
  14. Көңілі қаран Жолдасынан айрылады. Көп жасаған, Құрдасынан айрылады.
  15. Көп жортқан ит Күшәлаға кездеседі.
  16. Көп шайнаған Қартаның дәмі болмас.
  17. Көптің аузы дуалы.
  18. Көптің көзі – көреген.
  19. Көрмеген көлде Білмеген құстың Даусы естіледі.
  20. Көсеумен түрткеннің кегі кетпес.
  21. Көсеуі ұзынның қолы күймес.
  22. Көштің байсал тапқаны Көкорайға қонғаны. Даудың байсал тапқаны Көлденеңге барғаны.
  23. Күйеу – жүз жылдық, Құда – мың жылдық.
  24. Күнің шуақты болсын, Көлің суатты болсын, Қонысың өрісті болсын, Еккенің жемісті болсын, Еңбегің келісті болсын.
  25. Кірісіне қарай – шығысы.
  26. Кісі киімі кіршіл, Кісі көлігі тершіл.
  27. Кісі өлтіретін пышақты Кісі көрмейді.
  28. Кісіден тілегеннің Екі көзі шығады. Еңбегіне сенгеннің Екі бүйірі шығады.
  29. Кішкентай тастан Қауақтай бас жарылады.
  30. Кішіні – мақтап, Үлкенді – мін.
  31. Кішіпейілдік – Кішілік емес, Кісілік.
  32. Қажып жүрген адамға, Қарсы алдынан шыққан ит, Қасқыр болып көрінер.
  33. Қазан ұстаған Қазан жалайды, Сазан ұстаған Қылтанақ санайды.
  34. Қайғының қандай екенін Қайғырғанда білерсің. Қарындастың қандай екенін Айырылғанда білерсің.
  35. Қайғысы жоқ адамға Қара көже балмен тең. Қайғысы көп адамға Кең дүние жармен тең.
  36. Қайыр қылсаң, бүтін қыл.
  37. Қамыс отын емес, Жалыны бар да шоғы жоқ. Өтірік сөз досым емес, Айтқан жерде өзі жоқ.
  38. Қанағат кеткеннен – Қасиет қашады.
  39. Қанағат қарын тойдырады.
  40. Қараусыз қалған есек – Қасқырдың олжасы.
  41. Қарды қылау өсіреді, Баланы сылау өсіреді.
  42. Қарнымның ашқанына жыламаймын, Қадірімнің қашқанына жылаймын.
  43. Қарыстың алыстығы бар, Сүйемнің жақындығы бар.
  44. Қас сұңқардың баласы Шыңнан тоят тілейді. Қас тұлпардың баласы Шапқан сайын үдейді.
  45. Қасапшы қалған-құтқанды жейді.
  46. Қасқыр қарызын терісімен төлейді.
  47. Қасқырда қас қылмайды жолдасына.
  48. Қасқырдан қорыққан Тоғайға бармас.
  49. Қасқырдың ауызы жесе де қан, Жемесе де қан.
  50. Қатты ағашта шайыр жоқ, Қатты адамда қайыр жоқ.
  51. Қодастың еті Қырық жылғы ауруыңды қозғайды.
  52. Қойға қасқыр шапса, Жарлының жалғызын жейді.
  53. Қойға қасқыр шапса, Ит семіреді.
  54. Қоқиланған қораздың Қотыр-соқыр микиендері болады.
  55. Қолы қимылдаған адамға Кедейлік жоқ. Аяғы қимылдаған адамға Алыстық жоқ.
  56. Қолынан келген қырынан қояды.
  57. Қоянды қамыс өлтіреді, жігітті намыс өлтіреді.
  58. Құдай бір айналдырғанды, Шыр айналдырады.
  59. Құлақ есіткенді көз көреді.
  60. Құлан қайда семірсе, Қан-жыны сонда төгілер.
  61. Құтырғаннан Құтылған олжа.
  62. Қыз өссе елдің көркі, гүл өссе жердің көркі.
  63. Қырсыққанның иті қырын жүгіреді.
  64. Мергеннің Көзі де мерген, Қолы да мерген.
  65. Мұрыны кішкентайдың Есесі бетінде.
  66. Мысқал, Мысқыл түбі мүшкіл.
  67. Мысық жоқта тышқан кісінейді, Ит жоқта шошқа үреді.
  68. Не ексең соны орасың.
  69. Несиеге ет жесең, Сүйегі ішегіңді жыртар.
  70. Ойнап айтса да ойындағысын айтады.
  71. Ойын түбі – от, Тұман түбі – жұт.
  72. Олай тартсаң өгіз өледі, Бұлай тартсаң арба сынады.
  73. Отау үй оңаша келеді, Отындары тамаша келеді.
  74. Оты өшкен үйдің Шаңырағынан байғыз саңғиды.
  75. Отыз ұлың болса да Әрқайсысының орны басқа.
  76. Өзге елде сұлтан болғанша, өз еліңде ұлтан бол.
  77. Өзім білем – өрге апармас.
  78. Өзім дегенге, Өзегімді суырып берем.
  79. Өзінің бетін аямаған, Кісінің бетін шиедей қылады.
  80. Өзің сүйгенді алма, Өзіңді сүйгенді ал, Өзің сүйгеннен жапа шегерсің, Өзіңді сүйгеннен рахат көрерсің.
  81. Өлсең көрің кең болсын.
  82. Өсекші мен өтірікші – егіз.
  83. Өткендерін ескерген – Өскендіктің белгісі, Өткендерін жек көрген – Өшкендіктің белгісі.
  84. Өтірік деген дұшпан бар, Отқа сүйреп салады. Әділет деген аға бар, Дұшпанның қолын қағады.
  85. Өтірік сөз – жанға қас, Өткір пышақ – қынға қас.
  86. Өтірікті – шындай, Ақсақты – тыңдай.
  87. Өтіріктің құйрығы бір-ақ тұтам.
  88. Пейілі жаман бәлеге жолығар.
  89. Сабырлы адам сақтанып сөйлер, Сабырсыз адам мақтанып сөйлер, Сапырыстырып, ақтарып сөйлер.
  90. Сағынған елін аңсайды, Сары ала қаз көлін аңсайды.
  91. Садақаны сауыңда бер.
  92. Салақтан – олақ жаман.
  93. Сараңға саңыраулық қонады, Есітсе де есітпеген болады.
  94. Сезікті – секірер.
  95. Соқыр көргенін жазбас.
  96. Сөз ауыздан кірмейді, Құлақтан кіреді, Құлағың керең болса Қаяқтан кіреді?
  97. Сөз сүйектен өтер, Таяқ еттен өтер.
  98. Сөзі – олақ, Ойы – шолақ.
  99. Сүймеске асылма, Арзымасқа шашылма.
  100. Сыйлап берген су да тәтті.

Басқа тақырыптар

Ағайын-туыс Ағаш, орман Адалдық-арамдық Адам Адамгершілік Азамат, жігіт, ер Азшылық-көпшілік Ақыл-парасат Ақылды мен ақымақ Ақындық Алғыс-қарғыс Алыс-жақын Амал-айла Аман-сәлем Ант беру, серттесу Аңшылық Ар-ұят Арақ-шарап Арман Арық-семіз Ас-ауқат Аспан Асығыстық Ат әбзелдері Ат-атақ Ата-ана Ауыл-қоныс Ашу-ыза Әдемілік, сұлулық Әділдік Әзіл, күлкі Байлық Бақсылық Бақыт Бал Бала, ұрпақ Балық Бата Батырлық Бау-бақша Бесік Би, билік, шешендік Биік-аласа Бірлік Бұйым Бұл-мата Гүл Дау-жанжал Демалыс Дене мүшелері Денсаулық Дос-дұшпан Достық Егіншілік Егіс Ел Еңбек Ер-әйел Есек Ескі-жаңа Жазмыш Жақсы-жаман Жалғыздық Жан-жануарлар Жастық-кәрілік Жәндіктер Жел Жеміс-жидек Жеңіс-жеңіліс Жер, табиғат Жетімдік Жігіт Жоқшылық Жол, сапар Жомарттық, мырзалық Жыл, мезгіл, ғасыр Заң, құқық Имандылық Ит Кешірім Киіз үй Киім-кешек Кітап Көлік Көмек, асар Көңіл-күй Көпшілік қауым Көші-қон Күншілдік, қызғаныш Күш-қуат Қала, шаһар Қалау, сұрау Қан, қатігездік Қанағатшылдық Қару-жарақ Қарыз-несие Қасқыр, бөрі Қателік, дұрыстық Қожа, молда Қол өнері Қонақ, қонақжайлылық Қорқыныш, үрей Қуаныш, шаттық Құда-жегжат Құдай, дін Құлдық Құрал-сайман Құс Қыздар Мал, малшылық Мансап, басқарушылық Махаббат, ғашықтық Мемлекеттік рәміздер Менмендік, тәкаппарлық Металл Мінез-құлық Мұң-шер, қайғы Мұра, жәдігер Нан Наным-сенім Нәпсі Ой Ойшылдардың нақыл сөздері Ойшылдық Ойын Оқу, білім, ғылым Олжа, пайда Отан Отбасы Өлім Өлшем Өнер Өң-түс Өртену, өрт Өсиет Өсімдіктер Өсу, өну Парақорлық, жемқорлық Пендешілік көлеңкелері Пікір, көзқарас Ру Сабыр Сағыныш Сақтық Салт-дәстүр Сандар Сауда-базар Сор мен бақ Су Сыйластық, құрмет Тазалық Татулық пен араздық Тау-тас Тәрбие Терең-таяз Тіл, сөз Тіршілік Той, мереке Туыс-туған, көрші-қолаң Түрме Тұз Уақыт, заман Үміт Үнемшілдік, үнемсіздік Ұйқы Ұрлық-барымта Ұста-шебер Халық Хандық, патшалық Шайтан, жын Шындық-жалғандық Ыдыс-аяқ