Бағбан жүзімнің дәмін білмейді.
Ойшылдардың нақыл сөздері
- Әкіммен бірге қоңсы отырма, Таситын судың бойына қонба, Қамалға таяп келме.
- Әли (пайғамбар) айтыпты: «Кім өзін жұрттан артық санаса, сол – ақымақ».
- Әр адамға сай келетін бір жұмыс бар, Әр жұмысқа сай келетін бір адам бар – Осыдан шығатын бір ғибрат бар: Әр адам өзі білетін ісімен айналыссын.
- Әр қайсысың өз жүрістеріңмен жүріңдер.
- Әр қамалдың ақыры – харап болу.
- Әскерің де, қалың қол да кернейлі, Алтын, күміс – бәрі пайда бермейді. Алтын, күміс жинап обыр көзбенен – Кетесің ғой екі ақ құлаш бөзбенен.
- Бағынған елді баға біл: Баққан елді бұйырма арзан үкімге, Ас-суын бер, киімін де бүтінде. Салмағың сал есепке алып күшін де, Құдай сенен сұрар солар үшін де, Бейнет беріп, қинама сен оларды, Содан құдай саған дұшпан болар-ды. Сен басынба: бәрі құлы алланың, Өйтсең – өзің тозақ тілеп алғаның.
- Байлық іздеп отқа түспе түбінде, Аттамағын жаттың ала жібін де. Кісі жібін аттама да, қан төкпе – Бұл екеуден қиналады жан текке.
- Байсалды бір мінез керек еленер, Өмір сонда күн нұрына бөленер. Барлық істе әрдайым бол ұстамды, Ажыратып, таңдап, талдап түс-дәмді.
- Бақ тайса, батырлық пұшаймен жейді.
- Бақсаң: қайғы – қуаныштың арты сол, Мәз боп өссең – мұң басады, шарты сол.
- Бала әкенің бел күшінен жаралып, Құрсақта айлап жатады ғой нәр алып.
Ұқсас мақал-мәтелдер
- Бағбан болсаң Бақ өсір. Балама деп Тағы өсір.
- Бағбан өлсе бақ жетім, Құлан кетсе қақ жетім.
- Бағбан жемісті ағашын айтар, Мұрап суының сағасын айтар. Шопан өсірген қойын айтар. Өлеңші өлең айтқан тойын айтар. Ұста соққан тамын айтар. Диқан шығымды егінінің бабын айтар.
- Бағбан еңбектің қиыншылығын көрмесе, Жұрт жемістің дәмін татпас еді.
Мақал-мәтелдер тақырыптары
Ағайын-туыс
Ағаш, орман
Адалдық-арамдық
Адам
Адамгершілік
Азамат, жігіт, ер
Азшылық-көпшілік
Ақыл-парасат
Ақылды мен ақымақ
Ақындық
Алғыс-қарғыс
Алыс-жақын
Амал-айла
Аман-сәлем
Ант беру, серттесу
Аңшылық
Ар-ұят
Арақ-шарап
Арман
Арық-семіз
Ас-ауқат
Аспан
Асығыстық
Ат әбзелдері
Ат-атақ
Ата-ана
Ауыл-қоныс
Ашу-ыза
Әдемілік, сұлулық
Әділдік
Әзіл, күлкі
Әр түрлі мақал-мәтелдер
Байлық
Бақсылық
Бақыт
Бал
Бала, ұрпақ
Балық
Бата
Батырлық
Бау-бақша
Бесік
Би, билік, шешендік
Биік-аласа
Бірлік
Бұйым
Бұл-мата
Гүл
Дау-жанжал
Демалыс
Дене мүшелері
Денсаулық
Дос-дұшпан
Достық
Егіншілік
Егіс
Ел
Еңбек
Ер-әйел
Есек
Ескі-жаңа
Жазмыш
Жақсы-жаман
Жалғыздық
Жан-жануарлар
Жастық-кәрілік
Жәндіктер
Жел
Жеміс-жидек
Жеңіс-жеңіліс
Жер, табиғат
Жетімдік
Жігіт
Жоқшылық
Жол, сапар
Жомарттық, мырзалық
Жыл, мезгіл, ғасыр
Заң, құқық
Имандылық
Ит
Кешірім
Киіз үй
Киім-кешек
Кітап
Көлік
Көмек, асар
Көңіл-күй
Көпшілік қауым
Көші-қон
Күншілдік, қызғаныш
Күш-қуат
Қала, шаһар
Қалау, сұрау
Қан, қатігездік
Қанағатшылдық
Қару-жарақ
Қарыз-несие
Қасқыр, бөрі
Қателік, дұрыстық
Қожа, молда
Қол өнері
Қонақ, қонақжайлылық
Қорқыныш, үрей
Қуаныш, шаттық
Құда-жегжат
Құдай, дін
Құлдық
Құрал-сайман
Құс
Қыздар
Мал, малшылық
Мансап, басқарушылық
Махаббат, ғашықтық
Мемлекеттік рәміздер
Менмендік, тәкаппарлық
Металл
Мінез-құлық
Мұң-шер, қайғы
Мұра, жәдігер
Нан
Наным-сенім
Нәпсі
Ой
Ойшылдардың нақыл сөздері
Ойшылдық
Ойын
Оқу, білім, ғылым
Олжа, пайда
Отан
Отбасы
Өлім
Өлшем
Өнер
Өң-түс
Өртену, өрт
Өсиет
Өсімдіктер
Өсу, өну
Парақорлық, жемқорлық
Пендешілік көлеңкелері
Пікір, көзқарас
Ру
Сабыр
Сағыныш
Сақтық
Салт-дәстүр
Сандар
Сауда-базар
Сор мен бақ
Су
Сыйластық, құрмет
Тазалық
Татулық пен араздық
Тау-тас
Тәрбие
Терең-таяз
Тіл, сөз
Тіршілік
Той, мереке
Туыс-туған, көрші-қолаң
Түрме
Тұз
Уақыт, заман
Үміт
Үнемшілдік, үнемсіздік
Ұйқы
Ұрлық-барымта
Ұста-шебер
Халық
Хандық, патшалық
Шайтан, жын
Шындық-жалғандық
Ыдыс-аяқ