Мазмұнға өту
bilimger.kz
Мақала жариялау
academ.kz онлайн сабақ беріп, қосымша табыс табыңыз·оқушы Kaspi арқылы тікелей сізге төлейді·комиссия 0% academ.kz қосымша табыс табыңыз·14 күн тегін 14 күн тегін Тегін бастау

: «» · ₸

Қайта төлеу

Халық туралы мақал-мәтелдер

«Халық» тақырыбындағы 223 қазақ мақал-мәтелі әліпби ретімен берілген (2-бет, барлығы 3 бет). Мақалды басып, оның жеке бетін ашыңыз — онда тақырыптас және мағынасы ұқсас мақалдар бар.

  1. Әйел ерден кетсе де елден кетпейді.
  2. Әйел қарызы байында, Ел қарызы биінде.
  3. Әйелің жаман болса, жұрттың тыныштығынан не пайда? Етігің тар болса, дүниенің кеңдігінен не пайда?
  4. Әке сені ер болсын дейді, Маңайыңа ел қонсын дейді.
  5. Әке үміті сенде, Тапсырады сені елге.
  6. Әкімдерден ғадалет тайса, Елдің пейілі тарқайды.
  7. Әкімнің ақысы болса, Қараның қақысы бар.
  8. Әкімі зұлым болса, елі азады.
  9. Әкімің дұрыс болмаса, жұрт бұзылады, саудаң дұрыс болмаса, нарық бұзылады.
  10. Әлем билеу үшін зерде тірек қой, Ел билеуге керек ақыл, жүрек, ой.
  11. Әншейінде бұл жұрттың бәрі мерген, Жортады қараңғыда кәрі мерген.
  12. Әр елдің салты басқа, Иттері қара қасқа.
  13. Әр елдің түлкісін өз тазысымен аула.
  14. Әр сөзіңнің білім болсын сағасы, Білімменен үлкейер ел ағасы.
  15. Әсем мінез аққуды Айдын шалқар көлде көр. Жаны сұлу аруды Жадырай қонған елде көр.
  16. Әуелі Тәңір жерге береді, Жерге берсе, елге береді, Елге берсе, ерге береді.
  17. Баға білмеген мал әлек, Бағымы кеткен ел әлек.
  18. Бағбан еңбектің қиыншылығын көрмесе, Жұрт жемістің дәмін татпас еді.
  19. Байды Құдай атайын десе, Байталын атқа сатады. Жақсыны Құдай атайын десе, Өз елін жатқа сатады.
  20. Байлығы тайған бек Жұртсыз күн көре алмайды.
  21. Бақа көлін сүйеді, Бұлдырық шөлін сүйеді, Ер жігіт елін сүйеді.
  22. Балалы үйрек көлден кетпес, Баласы жас елден кетпес.
  23. «Балам» деген жұрт болмаса, «Жұртым» дейтін бала қайдан шықсын.
  24. Баланы жеріне бер, Жер ыңғайы келмесе, еріне бер.
  25. Баланың сегізінде тісі түседі, Сексенінде ердің елге ісі түседі.
  26. Балаңа байқап сөйлесең, ақылыңа көнер, Байқамай көп сөйлеген, жұрт ішінде өлер.
  27. Балаңды жұрт мақтаса, Бәрінен де сол сүйгі.
  28. Бар елің базар, жоқты қайдан қазар.
  29. Барақ жүнді батырды Екі қатынның бірі табады. Ел билейтін асылды Мың қатынның бірі табады.
  30. Барлық қазақтың салты бір, Табиғаты бөлек.
  31. Бассыз – ел жетім. Балықсыз – көл жетім.
  32. Бастығы парақор болса, Бағынған елі пәлеқор болады.
  33. Басшы халқымен ұлық.
  34. Басшысыз жұрт болмайды, Қолбасшысыз әскер болмайды.
  35. Басшысын таппаған ел азады, Жолдасын таппаған ер азады.
  36. Басыңа бақ қонғанда, елден асқан данасың, басыңнан бақ тайғанда, қалыбыңа барарсың.
  37. Басыңа бақ қонғанда, Елден асқан данасың. Басыңнан бақ тайғанда, Қалыбыңа барасың.
  38. Батыр – елдің сәулеті, Бал құрақ – жердің сәулеті.
  39. Батыр даңқы – ел даңқы, Балық даңқы – көл даңқы.
  40. Батыр елшіл, тұлпар жершіл.
  41. Батырсынған жігітті жау келгенде көрерміз, Шешенсінген жігітті топ ішінде көрерміз.
  42. Бәйтерек басын күн шалса, Көлеңкесі жердікі. Артық туған ақылды Өмір бойы елдікі.
  43. Беде ексең, мал семіз, Егін ексең, ел семіз.
  44. Бейбітшілік – өмір тынысы, Байлық – ел ырысы.
  45. Бек тәтті өмірді сүйсе, Елдің күні қараңғы.
  46. Берекелі болса ел – жағасы жайлау ол бір көл, Берекесі кеткен ел – суы ашыған бетпақ көл.
  47. Берекелі бұлақтың – Басы иілген талы болады. Берекелі халықтың – Белі иілген шалы болады.
  48. Берекелі елдің баласы – Бірі қанат, бірі құйрық, Берекесіз елдің баласы – Бірі аманат, бірі күйік.
  49. Бетегелі жерге мал тоқтайды, Берекелі елге бақ тоқтайды.
  50. Бетсіз болсаң, белгісіз боларсың, Белгісіз болсаң, елсіз қаларсың.
  51. Би болғаннан не пайда, Халыққа көмек болмаса? Шөлдегі оттан не пайда, Халайық көшіп қонбаса?
  52. Би болмаған би болса, Билемеген ел қоймас. Тобыршықтан би қойсаң, Бақайшықта май қоймас.
  53. Би болмасаң болма, Би түсетін үй бол.
  54. Бидің айтқан сөзінің бәрі кеңес, Кісі ақылы кісіге ақыл емес. Түнде ұры халықтың малын жесе, Ертең жиын-тойға тіпті кірмес.
  55. Бисіз ел – белдеусіз үй.
  56. Биі әділ болса, елінде бір дау болмас, Жаман биге барған адам сау болмас.
  57. Биікпін деп созба мойын, Биік атақ емес мойын. Жұртыңнан асып жатса ойың, Сен шығатын дөңес дайын.
  58. Бозбаланың бастаған елі оңбайды, Құралай бастаған киік оңбайды.
  59. Бойдақ жігіт жұрт күйеуі.
  60. Болатын елдің баласы, Бірін-бірі «батыр» дейді. Болмайтын елдің баласы, Бірін-бірі «қатын» дейді.
  61. Болымдының баласы Он бесінде баспын дейді. Болымсыз елдің баласы Отызында жаспын дейді.
  62. Бөтен елде би болғанша, Өз еліңде шопан бол.
  63. Бұ қу тамақ талай елге апат боп, Жер қойнына кірген олар опат боп.
  64. Бұлбұл гүлінде сайрайды, Адал басшы ел-жұртын ойлайды.
  65. Бұлт шығып, жаңбыр жаумай елді алдайды, Әйелдің ғайлакері ерді алдайды.
  66. Бұрын айтылмаған білімді Жұрт сөзіңнен таниды.
  67. Бұтты былғаған жұртты былғайды.
  68. Бүлінген елден бүлдіргі алма.
  69. Біздің елде боқ жейтін қарғалар Бөтен елге келіп жыл құсы бола қалыпты.
  70. Білек түр де еңбек ет, Етек түр де елге жет.
  71. Білмес наданнан би қойсаң, Жұртыңды дауға алдырар.
  72. Білсең, халықтан озасың, Білмеген жамандар, мойның неге созасың.
  73. Білікті адам жұрт тынғанда сөйлейді.
  74. Білім ел ішінде.
  75. Білім қадірін ер білсе, Ер қадірін ел біледі.
  76. Білімді жігіт еліне – ашылып есік, иіліп бесік болар.
  77. Білімділер халыққа бас, ес еді, Білімсіздер қылышпен іс шешеді.
  78. Білімдімен дос болсаң, Сасқанда ақылын айтар, Білімсізбен дос болсаң, Топ ішінде бетің қайтар.
  79. Бір жақсы халыққа тұлға, Мың жаман тұрмайды пұлға.
  80. Бір жігіттің дәулетіне қырық жігіт мас болады.
  81. Бір қарын майды бір құмалақ шірітеді, Бір бөлек елді бір жаман ірітеді.
  82. Бір іс қылса, ақысын бер тіленбей: Ішкіз, жегіз, үлестіріп шүлендей. Ел ішінде сәл нәрседен пышырап, Атың жүрер жаман сөзге ұшырап.
  83. Бірді сепсең, жерге, Мыңды берер, елге.
  84. Біреуге елден береді, Біреуге жерден береді.
  85. Бірліктен ел құралар.
  86. Бірлікті ел бұзылмас.
  87. Бірінші би – халық, Екінші би – тарих.
  88. Бітуі жаман қамысты Су ішінде өрт алар. Жүрісі жаман адамды Ел ішінде жау алар.
  89. Гүлсіз жер – мұңды, Күлкісіз ел – мұңды.
  90. Ғалым бар дүниеде «дана» аталған, Білімі халық жолын нұрға малған.
  91. Ғалым елден күледі, Алым әлдекімнен күледі.
  92. Ғалым халық үшін көзін берсе, Батыр халық үшін өзін береді.
  93. Ғылым мен өнер желге емес, елге.
  94. Ғылымдық ұстағанға діннің зоры, Сопылық бұ заманда судың соры. Сопылық Қап тауынан арман асты, Бүгінде тегіс жетті жұрттың қолы.
  95. Дегелек келсе, жаз болар, Бала-шаға мәз болар.
  96. Екі торының өзгелігі жоқ, Игі жақсының бөтендігі жоқ.
  97. Ел сыйлаған есікте отырмас.
  98. Ел іші тентексіз, Мал іші індетсіз болмас.
  99. Елді сыйлағаның – өзіңді сыйлағаның.
  100. Ескерген ескісін сақтайды, Ел болған естісін сақтайды.

Басқа тақырыптар

Ағайын-туыс Ағаш, орман Адалдық-арамдық Адам Адамгершілік Азамат, жігіт, ер Азшылық-көпшілік Ақыл-парасат Ақылды мен ақымақ Ақындық Алғыс-қарғыс Алыс-жақын Амал-айла Аман-сәлем Ант беру, серттесу Аңшылық Ар-ұят Арақ-шарап Арман Арық-семіз Ас-ауқат Аспан Асығыстық Ат әбзелдері Ат-атақ Ата-ана Ауыл-қоныс Ашу-ыза Әдемілік, сұлулық Әділдік Әзіл, күлкі Әр түрлі мақал-мәтелдер Байлық Бақсылық Бақыт Бал Бала, ұрпақ Балық Бата Батырлық Бау-бақша Бесік Би, билік, шешендік Биік-аласа Бірлік Бұйым Бұл-мата Гүл Дау-жанжал Демалыс Дене мүшелері Денсаулық Дос-дұшпан Достық Егіншілік Егіс Ел Еңбек Ер-әйел Есек Ескі-жаңа Жазмыш Жақсы-жаман Жалғыздық Жан-жануарлар Жастық-кәрілік Жәндіктер Жел Жеміс-жидек Жеңіс-жеңіліс Жер, табиғат Жетімдік Жігіт Жоқшылық Жол, сапар Жомарттық, мырзалық Жыл, мезгіл, ғасыр Заң, құқық Имандылық Ит Кешірім Киіз үй Киім-кешек Кітап Көлік Көмек, асар Көңіл-күй Көпшілік қауым Көші-қон Күншілдік, қызғаныш Күш-қуат Қала, шаһар Қалау, сұрау Қан, қатігездік Қанағатшылдық Қару-жарақ Қарыз-несие Қасқыр, бөрі Қателік, дұрыстық Қожа, молда Қол өнері Қонақ, қонақжайлылық Қорқыныш, үрей Қуаныш, шаттық Құда-жегжат Құдай, дін Құлдық Құрал-сайман Құс Қыздар Мал, малшылық Мансап, басқарушылық Махаббат, ғашықтық Мемлекеттік рәміздер Менмендік, тәкаппарлық Металл Мінез-құлық Мұң-шер, қайғы Мұра, жәдігер Нан Наным-сенім Нәпсі Ой Ойшылдардың нақыл сөздері Ойшылдық Ойын Оқу, білім, ғылым Олжа, пайда Отан Отбасы Өлім Өлшем Өнер Өң-түс Өртену, өрт Өсиет Өсімдіктер Өсу, өну Парақорлық, жемқорлық Пендешілік көлеңкелері Пікір, көзқарас Ру Сабыр Сағыныш Сақтық Салт-дәстүр Сандар Сауда-базар Сор мен бақ Су Сыйластық, құрмет Тазалық Татулық пен араздық Тау-тас Тәрбие Терең-таяз Тіл, сөз Тіршілік Той, мереке Туыс-туған, көрші-қолаң Түрме Тұз Уақыт, заман Үміт Үнемшілдік, үнемсіздік Ұйқы Ұрлық-барымта Ұста-шебер Хандық, патшалық Шайтан, жын Шындық-жалғандық Ыдыс-аяқ