Қобыланды батыр (4-бөлім)

Илияның сөзі:

—Жан апа, сен сұрадың жер мен елді,
Арада бірнеше айлық сусыз шөлді,
Деп айтат қалмақ дию екі түрлі,
Қызыл сор маңайында тұрған елді.
Келеді көптен бері сол қоныста
Қиын дейді, жолы жаман, сақтар Құдай.
Жау алып еш көрмепті бұл қоныста
Күнінде Барсаланың бір барыпты.
Мыса хан, Айса батыр, Ер Жаңбыршы—
Бұлар да ала алмайтын қалы келіп.
Сақтатып жау келер деп содан бері,
Салыпты осы тауға шойын есік,
Батырлар өткен екен содан тесіп.
Тұқымы Барсаланың алып батыр,
Алпыстан жасы асты осы кезде,
Аман-сау әлі күнге келе жатыр.
Алыптың әрі ұлымын, әрі қызы,
Бала жоқ менен бөтен енді өзінде.
Інісі Қасарма хан он сегізде,
Беріпті тау атағын енді өзіне,
Жан батып маңайына бара алмады—
Не дию, не зәңгілер ала алмаған,
Қорқамын жалғыз ағам енді содан,
Кәрі ғой өзім атам кәрі қайтқан.
Таусалман атап айтып бәрін бірдей,
Бәле көп неше түрлі жолда жатқан—
Жалғыз-ақ қанды өзен бар өткел бермес,
Көпір бар жиылмалы адам білмес.
Көпірге батыр түссе, болар қарық,
Сақтансын ондай жерді есіне алып.
Басында бір адам бар өзгерілмес,
Жас жанмен тілегімді берсе Құдай,
Қиын жер қорқынышты адам жүрмес.
Ғашықтық дертіменен ұшырадық,
Бір Құдай сақтамаса, жөні келмес.
Аман сау таудан өтіп, бара қойса,
Қайламды менің еткен адам сезбес.
Үш түрлі белгіменен көрінермін,
Батырға ескертерсің қылып кеңес.
Алдағы не бар, не жоқ көз жетпейді,
Білмесе жалғыз Алла адам білмес.
Қиындық не ауырлық осы жолда,
Жан апа, зейінің қойып түгел тыңда.
Бір жаным пида қылып көргенімше,
Жүрермін мен де жылап бір Құдайға.
—Илия, берік болың айтқан сөзге,
Үш рет көрінгенде ер көзіне
Болады қандай белгің ескертіп кет,
Қалыпсың айтпағанмен бәрі өзіңде.
Қыз айтты: «Дұрыс, апа, сұрағаның,
Жолында бір ғашықтың жылағаным.
Белгіміз осы болар ат жалынға—
Енші атым көк қасқа ат бар, өзі тұлпар,
Көңілім бөтен малға болмайды іңкәр.
Иілсін Ақ тауықтың күрең жорға,
Талабын біз байғұстың Тәңірім онда.
Қайғылы қауіпті күн бола қойса,
Киермін қара киім, қара жорға.
Жанымды бірдей отқа саламын деп,
Жан апа, айтып тұрмын осы жолда
Қан кешкен қабырғадан болар ұрыс.
Ойламас ешбір адам оңай қолға
Түсет деп тереңдегі жатқан жұмыс.
Еркекше сездірместен бір жүремін,
Кейінгі қолдан келсе біздің жұмыс.
Құдайға арманым жоқ бір қосылсам,
Ғашық дерт жүрегімді қайғы шалған.
Әр хан да, қай батыр да қызың бер деп,
Әкеме әр жерден де сөз салдырған.
Берем деп сүйгеніне жалғыз қызын
Халыққа маңайдағы жар салдырған.
Сүйгенім Ер Қобылан—сенің иең,
Жүрсем де күңдігіңде арманым жоқ.
Адамды қор етеді дүние боқ,
Жан апа, аяқтадым мен сөзімді,
Жүректе ғашық қайғы бір қызыл шоқ.
Қобылан даңқы күшті, дебесі зор
Келеді деп қауіп ойлайды біздің халық.
Күзетші жол бойында қарауыл көп,
Қарасай-Қази дейтін екі ерден
Қаубайлап алаңдайды атам өзі.
Дабылды күшті дейді тымақ өзі,
Болмаса осы үшеуі, бөтен жақтан
Жан батып тие алмайт саған өзі.
Бір құла бар есік баққан тау қасында,
Өнер көп айтарлықтай өз басында.