Ауылда адам бар болса — ауыл ада болмайды,
Ел иесі бар болса — елі ала алмайды.
Бұқар жырау Қалқаманұлы туралы
Бұқар жырау — XVIII ғасырдағы қазақ жырауы, Абылай ханның ақылшысы әрі кеңесшісі. Толғауларында ел бірлігі, хан мен халық арасындағы қарым-қатынас, жоңғар шапқыншылығына қарсы күрес жырланады. Қазақ жыраулық поэзиясының көрнекті өкілі саналады.
Бұқар жырау Қалқаманұлы: басқа нақыл сөздері
- Екі жақсы дос болмас — сірне үстінде хаты бар, Ежелгі дұшпан ел болмас — көңілінде кір, даты бар.
- Ел бастау қиын емес, Қонатын жерден көл табылады. Қол бастау қиын емес, Шабатын жерден ел табылады.
- Ер жігітке жарасар Қолына алған найзасы, Би жігітке жарасар Халқына тиген пайдасы.
- Тар пейілді кеңімес, Кең пейілді кемімес...
- Еліңнің қамын же — сана, Есіліп кеңес айт — сана.
Билер мен жыраулар: басқа тұлғалар не деген
- Жетесіз жігіт — ел қадірін білмес, некесіз әйел — ер қадірін білмес.
- Айдын сулар, аймақ көл — Тасыса дөңбек келтірер. Көп өтірік, жаман сөз — Басыңа бәле келтірер.
- Бейбіт елде — сән бөлек, бүлінген елде — дау бөлек. Тұсау — ат сақтайды, ат — ер сақтайды, ер — жер сақтайды.
- Басына іс түскен пақырға қастық қылма, қайғысы көшер басыңа. Бүгін сағы сынды деп, жақыныңды басынба!
- Ел болмас елдің төбесіне ту тұрақ болмас, Ел болмас елдің төресіне тәж тұрақталмас.
- Ағайының көп болса — ұлы шерік қолмен тең, Білімді туған жақсылар — аз да болса көппен тең.
- Халық — көл, Хан — құс.
- Бақытты жігіт қол бастар, Шешен жігіт дау бастар, Әлемнен озған алааяқ Озып бір кетсе ойқастар.
Басқа тұлғалардың қанатты сөздері
Майқы би
Асан Қайғы
Шалкиіз Тіленшіұлы
Доспамбет жырау
Төле би Әлібекұлы
Қазыбек би Келдібекұлы
Әйтеке би Байбекұлы
Бұқар жырау Қалқаманұлы
Ақтамберді Сарыұлы
Сырым Датұлы
Шал ақын Құлекеұлы
Дулат Бабатайұлы
Махамбет Өтемісұлы
Шернияз Жарылғасынұлы
Сүйінбай Аронұлы
Майлықожа Сұлтанқожаұлы