Тоныкөк нақыл сөздері

Көне түркі дәуірі · шамамен 646–726 · 7 сөз

Тоныкөк — Екінші Шығыс Түрік қағанатының көрнекті мемлекет қайраткері, қолбасшысы әрі кеңесшісі. Елтеріс, Қапаған және Білге қағандар тұсында қызмет етіп, қағанатты қалпына келтіруге зор үлес қосты. Оның атына қойылған руникалық жазба Орхон ескерткіштерінің бірі болып саналады.

1. Жауыңды — басындырма, халқыңды — ашыңдырма.
2. Күші толып, кемеліне келмесе ел,
   Күндіз күлкі, түнде ұйқы көрмес ер.
3. Қағансыз ел — кіріптар.
4. Пәтуасыз ер — елге сор.
5. Ел қамын жеген ер — басшы.
6. Түнде — ұйқы көрмедім, күндіз — күлкі көрмедім; қызыл қаным төгілді, қара терім сөгілді; күшімді сарқа жұмсадым, жауға да шаптым құрсанып — бәрі елім үшін!
7. Пәтуасыз табылса, ол халықтың қанша соры бар десеңізші!