Хикаят рисала Мұңлық, Зарлық (18-бөлім)

Уайым қылып азбадың,
Ерліктен, сірә, жазбадың.
Сағынғаннан сарғайып,
Үш мезгіл сені іздедім.
Ол дарияның жүзінде
Суға кете жаздадың.
Бейшара болған Мұңлықты
Сонда да есіңе алмадың.

Дұшпан қылды қорлықты,
Аллаға қылдым құлдықты.
Білмейді деп пе ең, жан көке,
Таудағы ғаріп Мұңлықты.
Тәңірім беріп жүректі,
Өзіңе берді ерлікті,
Дұшпаннан қорқып Мұңлығың,
Тау мен тасқа бекінді.
Күлмес ханның тартуын,
Айналайын, жан көкем,
Құралайды алған секілді.
Білмейді деп пе ең, көкежан,
Таудағы Мұңлық жетімді.

Әлқисса, Мұңлық бұл сөзді айтып, құшағын жазып отырды. Ағасы алып келген асыл киімдерін киіп, Гүлсары атқа мініп, Құралайдың алдынан шығып, көштерін бастап алып келіп Шөгірлінің бір жақсы жеріне қондырып, малдарын бағып, ойын-тамаша билән жата берді.

Ендігі сөзді жеті қабат аралдағы шешесі Қаншайымнан естіңіз.

Қаншайымның қасындағы екі күшігі ер жетіп, тоғайдан аңның тірісін Қаншайымға әкеліп, арам өлгенін өздері жеп жүреді.

Бір күні екі күшігінің бірін қабылан талап, жаман жаралап кетті. [Күшікке] дәрі жағып отырып, Қаншайымның көңіліне қиял түсіп қапа болып, әуелі Алла Тағалаға, екінші Пайғамбарға мінәжат қылып жалбарып айтқаны:

—Ей, жаратқан Қадір Бір уа Бар,
Һәрне қылсаң еркің бар.
Мен бейшара кембағал,
Дәргаһыңа қылдым зар.
Құдай-а, рақым қылмасаң,
Кең дүние маған болды тар.

Өмірім өтті алаң боп,
Уақытым өтті, қайтейін,
Ит күшігі балам боп.
Сөйлеуге де тілі жоқ,
Бұларменен бірге өскен,
Мен бейшара қайран боп.
Жаратқан Қадір Құдайым,
Ит пен құстың ішінде
Өте ме күнім қараң боп.
Дерексіз қалдым аралда,
Адам көрмес сүйегім,
Өзімнен туған балам жоқ.
Тәңірі салды бұл күнге,
Қылатын хайла, шарам жоқ.
Артымнан жоқтап келерге,
Туысқан, туған ағам жоқ.
Зар болып өттім дүниеден,
Бір теңгелік бағам жоқ.
Дерексіз қалдым аралда
Аһ, дариға, не әйлайын.
Опасыз өткен дүние боқ.
Өттің дүние баянсыз,
Аллаға ісім аянсыз.
Не пиғылымнан, Құдай-а,
Жолықтым мұндай дәулетке,
Жан едім жұртқа зиянсыз.
Қалдым жалғыз тоғайда,
Көз жасым қабыл болмаса,
Бибі Батима, Қадиша,
Жақсылық назар салмаса.
Назар салып пірлерім,
Күлпәтімді алмаса.
Қолынан сүйреп алмаса.
Пірлерім, алғын қолымнан,
Адасып жүрген жолымнан.
Туысқан, туған менде жоқ
Іздеп келер соңымнан.
Бұ дәулетке кез болдым,
Дұшпандық көріп залымнан.
Медет қылғын, пірлерім,
Мүсәпір, ғаріп шорыңмын,
Қорлықпен өтті өмірім.
Босады болат темірім,
Қараңғылық боп өтті
Раушан болған күндерім.
Үстіме түскен ауыр жүк,
Бар ма екен, сірә, кемірің.
Өліп кетсем бұ жерде,
Бойымда да жоқ екен
Оранып жатар кебінім.
Ұл қылдым екі күшікті,
Жан тәтті екен, шошықты.
Ел-жұртымнан айырып,
Салдың-ау, Тәңірі, түйшікті.
Мен ғаріпке, Құдай-а,
Ашар күнің болар ма
Рахматыңнан есікті?!
Жапанды жалғыз жай қылып,
Бұйырған көрдім несіпті.
Алла, рақым қылмасаң,
Қорлықпен күнім кешіпті.
Ит-құс болып жолдасым,
Тағдырға шара нешік-ті.
Көмусіз қалдым аралда,
Бір апта кисем, тастаушы ем
Алтынды жаға ішікті.