Фариза Оңғарсынова

Фариза Оңғарсынқызы Оңғарсынова (1939–2014) — қазақ ақыны, журналист, Қазақстанның халық жазушысы, 1996–2004 жылдары Парламент Мәжілісінің депутаты. Ол 1939 жылғы 25 желтоқсанда бұрынғы Гурьев, қазіргі Атырау облысының Новобогат ауданындағы Манаш ауылында туған. Байұлы тайпасының Адай руынан тараған. Әкесі Оңғарсын Иманғали өңірде балық шаруашылығын алғаш ұйымдастырушылардың бірі болған, ол 1940 жылы, қызы әлі бөпе кезінде қайтыс болды. Анасы Халима арабша сауатты болған, ауыз әдебиетін жақсы білген. Фариза отбасының кенжесі еді, бала кезінен өлең шығара бастады.

1961 жылы Гурьев педагогикалық институтының тіл және әдебиет факультетін бітіріп, Балықшы ауданындағы қазақ мектептерінде сабақ берді. 1966–1968 жылдары облыстық газетте әдеби қызметкер, 1968–1970 жылдары «Лениншіл жас» газетінің батыс облыстардағы тілшісі болды. 1970–1978 жылдары «Қазақстан пионері» (қазіргі «Ұлан») газетінің, ал 1978–2000 жылдары «Пионер» журналын (бүгінгі «Ақ желкен») басқарды. Осылайша ол отыз жылдай балалар мен жасөспірімдер баспасөзін басқарды. Ақын ерте қайтқан жалғыз ағасының балаларын да бауырына басып өсірді, өзінің екі ұлы бар.

Алғашқы өлеңдері 1958 жылы республикалық басылымдарда жарияланды, тұңғыш жинағы «Сандуғаш» 1966 жылы шықты. Кейін «Маңғыстау маржандары», «Мазасыз шақ», «Асау толқын», «Көгершіндерім», «Сенің махаббатың», «Сұхбат», «Дауа» жинақтары, «Біздің Кәмшат» повесі, «Биіктік» очерктер кітабы жарық көрді. «Алмас қылыш», «Тыңдаңдар, тірі адамдар», «Қасірет пен ерлік жыры» сынды поэмалар жазды. «Үйім менің – Отаным», «Маңғыстау монологтары» өлең топтамалары үшін Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығын алды. Өлеңдері орыс және басқа тілдерге аударылып, Мәскеуде бірнеше жинағы басылды.

Ақын аударма саласында да еңбек етті: Пабло Неруданың «Жүректің төрт мезгілі» кітабын, Александр Блок, Евгений Евтушенко және басқа ақындардың өлеңдерін қазақ тіліне аударды. «Құрмет белгісі», «Парасат» ордендерімен марапатталды, 1991 жылы халық жазушысы атанды. 2004 жылы он томдық таңдамалы шығармалары жарық көрді. Фариза Оңғарсынова ұзақ ауырып, 2014 жылғы 23 қаңтарда Астанада дүниеден өтті.