Сайын батыр (10-бөлім)

Жауға айғайлап кеткенде,
Оң иініңе қонбады
Төрт мүкрәр періштең.
—А, сорлы болған енем-ай,
Дауыстағанмен келмейді-ай!
Сайын сынды балаңды
Маңдайы құлаш ер,—деді,
Мен тұл үйіңде тұра алман,
Күнде дауыс қыла алман.
Жер жүзінде бар болса,
Өзім іздеп табармын,
Жаралы болса бағармын.
Дүниенің төрт бұрышын
Тексеріп мен кезермін.
Со сықылды батырды
Іздемей нағып тынармын.
Сайын сынды со батыр
Отыз екі ерден бата алған,
Бірде-бірі кем бе екен?
Шешем берген үйімде
Аюдың бар ақ дәрісі,
Жарасына ем бе екен!
Шешем берген үйімде
Сол дәрісі бар ма екен,
Іздеместей ер ме екен!
Жылқыдағы қос күрең
Жылқышыға алдыршы,
Жыламай тоқым салдыршы.
Бұрын дүзге жүрмеген,
Түстік жерге бармаған,
Қырға шыға алмаған,
Жөнелді бейбақ жыласып.
Кетіп барад қарасып,
Бет алдына жарасып.
Қос күреңнің басымен
Күні-түні барады.
Жылауменен күн өтіп,
Жол білмеген әйелді
Алланың өзі түзетіп.
Әр төбенің басына
Сұлу шығып қарайды,
Көрінер заман болмайды.
Бір күндері болғанда,
Ай мен күнге таласқан
Қара төбе көрінді.
Со төбені көргенде,
Сұлудың көңілі бөлінді:
«Ай мүскін болған екем-ай!
Қаратөбе қасында
Бәйтерек тұр басында.
Ала құла сауысқан
Қан көргендей болады.
Балаңның қалған жерлері
Сонау бір жер болады.
Мен тұсынан озамын,
Неге қарап тұрамын.
Енесі сұлуды оздырды,
Күреңше аттың мойынын
Жездей қылып создырды.
Оңды-солды қамшылап,
Бұлттай ұшты жамшылап,
Кекілден тері тамшылап.
Сұлу озып келген соң,
Аттан түсе қалады,
Түсе сала жылайды.
Бұрылып көрер күні жоқ,
Сөйлейтұғын тілі жоқ.
Тостағандай тола көз
Төңкере келіп салады.
Сұлу басын құша құлады,
Көтеріп келіп алады.
Суға арқалап барады,
Қанын жуып алады.
Аюдың ақ дәрісін
Аударып сұлу жағады,
Тез тірілтіп алады.
Су басында екеуі
Ойнап ойыны қанады,
Ақ жарылқап қалады.
Келе жатыр кемпір сұм
Бауырына қамшы таянып.
Өлді деген баласы,
Аңсап келген анасы
Алдынан шықты алшаңдап.
Өлгені жүр тіріліп,
Елге тиген панасы.
Құшақтасып көрісті,
Бетінен сүйіп өбісті.
Қайтасынан жасады,
Алласы көзін ашады.
Аттың ерін алысты,
Үшеуі ұйықтай білмеді,
Үстіне келіп орнады.
«Жолдасы елге барды деп,
Жаралы Сайын қалды» деп,
Қалмақ естіп біледі.
Еламан мен Жоламан
Сансыз қалмақ қолға алып,
Сайынды іздеп жүреді.
Жатқан жерін көреді,
Үстіне келіп орнады,
Бірде-бірі тұрмады.
Бір мезгілде Ер Сайын
Көтеріп алса басын да,
Жеткен екен Жоламан
Шаншар жердің тұсына.
Сайын тұра сасады.
—Е, Құдайым, Құдайым,
Өлемін деп қылмаймын,
Бұйрық жетпей уайым.
Тарқамаған бола ма,
Жалбарынған Құдайым,
Баба Омар бабам-ай!
Жаңылдым ба тобам-ай?!
Ақыр жаудан бола ма,
Туғаннан менің қазам-ай?!
Алпыстағы анам-ай,
О да жауға бара ма?!
Құдай қосқан қосағым-ай,
Оны бір дұшпан ала ма?
Ноғайлының кең шәһарға
Сайын есен бара ма?
Жар бола көр, Аллам-ай?!
Ер-тоқымын арқалап,
Бозатқа келді Аллалап.
Ер-тоқымын салғанда,
Айылын тартып алғанда,
Ауыздығын Бозат шайнады,
Адамдай тұрып сайрады:
—Батыр Сайын, саспашы,
Көп екен деп қашпашы?!