Қыста үйді қалай желдету керек: суықта қауіпсіз ауа алмасу

Қыста үйді желдету үшін терезені ұзақ уақыт ашып, бөлмені суытып қою міндетті емес. Бірнеше минуттық ауа алмасудың өзі көмектесуі мүмкін. Бірақ терезені қанша уақыт ашу керегі ауа райына, сырттағы ауаның сапасына және үйдегілердің қауіпсіздігіне байланысты. Ұлыбритания нұсқаулығында қонақтар келген кезде терезені әр сағат сайын 10 минут ашу мысал ретінде ұсынылған. Бұл — күнделікті желдетудің бәріне ортақ нормасы емес.

Қыста үйді желдетудің бір ғана уақыты жоқ

Желдету дегеніміз — бөлме ішіндегі ауаны сырттан келген ауамен алмастыру. Терезені бірнеше минут ашудың өзі ауа алмасуына көмектесе алады. АҚШ Ауруларды бақылау және алдын алу орталығының (CDC) 2024 жылғы кеңесінде терезені сәл ашудың өзі сыртқы ауаны кіргізуі мүмкін екені айтылған. Дегенмен терезені тек ауа райы мен қауіпсіздік мүмкіндік бергенде ашыңыз.

Сағатына 10 минут деген мысал қонақ келген кездегі ауа алмасуға қатысты. Оны кез келген үйге, бөлмеге және күнге бірдей қолданылатын талап деп түсінбеген жөн. Үйдің орналасуы, желдің күші, сыртқы және ішкі температураның айырмасы ауа алмасудың нәтижесіне ықпал етеді. Сондықтан нақты бір минут санын барлық жағдайға белгілеу мүмкін емес.

Қатты суықта терезені кең ашық қалдыру міндетті емес. Оны сәл ашу да сыртқы ауаны кіргізіп, суық өтін азайтуы мүмкін. Суық немесе желді күні терезе саңылауын кішірек ашуға болады, бірақ ауа қаншалықты алмасатыны үйдің ерекшелігіне және ауа райына тәуелді. Бөлме тым суып, үйдегілерге жайсыздық туса, терезені жауып, жағдайды қайта бағалаңыз.

Желдетудің мақсаты — үйді суыту емес, ішкі ауаны сыртқы ауамен алмастыру. Сондықтан терезені қысқа уақыт ашып, кейін жауып қоюға болады. Қонақтар келген жағдайда сағатына 10 минут ашу — Ұлыбритания нұсқаулығындағы мысал; бұл қыс бойы барлық бөлмеде дәл сол тәртіпті сақтау керек деген сөз емес.

Ауа сапасы мен үй ішіндегі қауіпсіздікті тексеріңіз

Терезе ашпас бұрын сырттағы ауаның сапасына назар аударыңыз. Ауа ластанған, түтін бар немесе жақын маңда өрт түтіні байқалса, терезені ашудан сақтанып, жергілікті ресми ауа сапасы жөніндегі ескертулерді ұстаныңыз. Сыртқы ауамен желдету әр жағдайда қолайлы бола бермейді.

Егер терезе ашу үйді шамадан тыс суытып, үйдегілерге жайсыздық не қауіп тудырса, сырттан ауа кіргізуді шектеңіз. Мұндай кезде қолда бар механикалық желдетуді немесе асүй мен жуынатын бөлмедегі ауаны сыртқа шығаратын сорғышты пайдалануға болады. Сорғыштың ауаны шынымен сыртқа шығаратынын тексеріңіз: құрылғылардың қызметі бірдей емес.

Терезені ашқанда үйдегі адамдардың қауіпсіздігін де ескеріңіз. Кішкентай балалар мен үй жануарлары бар кезде терезені қауіпсіз бекітпей ашық қалдырмаңыз. Терезеден құлау қаупі бар адам отырған бөлмеде де осы сақтық қажет. Сәл ашылған терезенің өзі қауіпсіз бекітілгеніне көз жеткізіңіз.

Сыртқы ауа сапасы нашар кезде терезені ашпау ауаның алмасуын азайтуы мүмкін, сондықтан қолда бар механикалық желдетуді пайдалануға болады. Алайда құрылғының көмегі оның жұмысына және бөлменің орналасуына қарай өзгереді. Желдету ішкі ауада жиналуы мүмкін ластағыштардың мөлшерін азайтуға көмектеседі, бірақ тыныс жолы вирустарынан жалғыз өзі толық қорғамайды.

Ауа жүретін жол ашып, ылғалды сыртқа шығарыңыз

Мүмкіндік болса, үйдің қарама-қарсы жағындағы терезелерді немесе есіктерді ашу көлденең ауа алмасуына көмектеседі. Ішкі есіктерді ашық қалдыру ауаның бөлмелер арасында жүруіне жол береді. Бұл тәсілді сырттағы ауа сапасы, ауа райы және қауіпсіздік қолайлы болғанда ғана қолданыңыз. Терезелерді ашу үйді тым суытып жіберсе, оларды жауып, басқа қолайлы жолды қарастырған дұрыс.

Кей терезенің үстіңгі және астыңғы бөліктері бөлек ашылады. Мұндай жағдайда үстіңгі бөлігін ашу бөлмеге кіретін салқын өтті азайтуға арналған тәсіл ретінде ұсынылады. Ауа кіретін терезе саңылаулары мен торкөз желдеткіштерді жауып тастамаңыз: олар ауа алмасуына арналған. Нақты әсері үйдің құрылысына және сыртқы жағдайға байланысты екенін ескеріңіз.

Тамақ әзірлегенде асүйдегі, жуынғанда жуынатын бөлмедегі ауаны сыртқа шығаратын сорғышты қосыңыз. Ол осы бөлмелерде жиналған ылғал мен ластағыштарды шығаруға көмектеседі. Ауа сыртқа шығарылмайтын кейбір құрылғының әсері өзгеше болуы мүмкін, сондықтан сорғыштың жұмыс істеу тәсілін анықтап алған жөн.

АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігі (EPA) үй ішіндегі салыстырмалы ылғалдылықты 30–50% аралығында ұстауды ұсынады. Терезенің ішкі бетінде су тамшылары пайда болса, бұл салқын бетке артық ылғал жиналғанының белгісі болуы мүмкін. Мұны өз алдына диагноз деп қабылдамаңыз: ылғал қайдан шығатынын және бөлменің желдетілуін тексеруге себеп ретінде қарастырған дұрыс.

Ылғалды азайту үшін оның жиі пайда болатын орындарына анхаараарай. Тамақ пісіру мен жуыну кезінде сыртқа ауа шығаратын сорғышты қолдану — материалда ұсынылған нақты қадам. Сорғыштың сыртқа шығаратынын тексеріңіз, ал терезе ашу қауіпсіз әрі қолайлы болса, қысқа уақыт желдетіңіз. Терезедегі су тамшылары жалғыз өзі үйдегі жағдайдың себебін анықтамайды.

Суықта жылуды сақтай отырып желдетіңіз

Ауа алмасу үшін терезені қысқа мерзімге ашып, кейін жабуға болады. Бұл бөлмені ұзақ уақыт суытпай желдетудің бір нұсқасы. Үйдегі ауа кіретін саңылаулар мен торкөз желдеткіштерді жауып тастамаңыз. Егер терезенің үстіңгі және астыңғы бөлігі ашылса, үстіңгі бөлігін ашу салқын өтін азайтуға көмектесуі мүмкін.

Ұлыбритания нұсқаулығы 65 жастан асқан немесе ұзақ мерзімді ауруы бар адамдар болатын бөлмеде температураны кемінде 18°C деңгейінде ұстауға кеңес береді. Бұл — сол елдің нұсқаулығындағы ұсыныс, барлық елге ортақ міндетті талап емес. Мұндай адам тұратын бөлмені желдеткенде ауа алмасумен бірге бөлме температурасына да көңіл бөліңіз.

Терезені қанша уақыт ашатыныңызды шешкенде бір ғана санға сүйенбеңіз. Сырттағы ауаның сапасын, жел мен суықты, терезенің қауіпсіздігін және бөлменің температурасына әсерін бірге бағалаңыз. Үйдің бір бөлмесінде жағдай қолайлы болса, басқа бөлмеде терезе ашу тым суық немесе қауіпті болуы мүмкін.

Желдетер алдында қысқа тексеріс жасаңыз

• Сырттағы ауа сапасын және ауа райын бағалаңыз; түтін не ластану болса, ресми ескертулерді орындаңыз.
• Терезе ашу үйді шамадан тыс суытып немесе үйдегілерге қауіп тудырмайтынын тексеріңіз.
• Мүмкіндік болса, ауаның үй ішінен өтуіне жол ашыңыз; ауа кіретін саңылаулар мен торкөз желдеткіштерді жаппаңыз.
• Тамақ әзірлегенде және жуынғанда ауаны сыртқа шығаратын сорғышты қолданыңыз.
• Терезе ашу қолайсыз болса, қолда бар механикалық желдетуді пайдаланыңыз.
• Балалар, үй жануарлары немесе терезеден құлау қаупі бар адамдар болса, терезені қауіпсіз бекітпей ашық қалдырмаңыз.

Қыста үйді міндетті түрде ұзақ уақыт желдетіп, суытып қоюдың қажеті жоқ. Сырттағы ауа таза әрі терезе ашу қауіпсіз болса, бірнеше минут желдетіп, үйдің жылуын бақылаңыз. Ал ауа ластанған немесе үй тым суып кетуі мүмкін кезде сырттан ауа кіргізуді шектеп, қолда бар механикалық желдетуді не асүй мен жуынатын бөлмедегі сыртқа ауа шығаратын сорғышты пайдаланыңыз. Сағатына 10 минут — қонақтар келген кездегі бір мысал ғана; қысқы желдетудің бәріне ортақ минуттық өлшем жоқ.

Тақырып бойынша оқыңыз

• Тәтті сусынды азайту: жапсырманы оқу және біртіндеп алмастыру
• Жаттығу алдындағы қызыну: бес минуттық қарапайым рет
• Күндізгі мызғу: қанша уақыт және қай кезде мызғу керек