Қазақша жаңылтпаштар
Қазақша жаңылтпаштар — тілді жаттықтыруға, дыбысты анық айтуға арналған халық мұрасы. Балабақша мен бастауыш сыныпқа, логопедке және сөйлеу мәдениетін дамытуға. Барлығы: 378. 3-бет, барлығы 4 бет.
- Құнан қойды / Май қартайтар бола ма, / Мал қартайтар болар ма?
- Қақпаға оқтай тақтай қақпақ, / Қақпаға оқтай тақтай таппақ.
- Қалдың ба байқамай, / Озған қай тай, / Қалған қай тай?
- Қаладан алғаным, / Алты арба асқабақ. / Алты арба асқабаққа жеккенім / Алты ала тарғыл баспақ. / Ақ бөксе баспақ.
- Қанар қаптарды қаптап артар, / Шанақ арбаны аттар тартар.
- Қазықты тоқпақпен тоқпақтағанда, / Тоқпақты тоқтатпай тоқпақта.
- Қаңбақ – тоңғақ. / Тоңғақ қаңбақ / Ұшты иық қомдап.
- Қарашы қиырға, / Көрінген сиыр ма? / Ұқсай ма сиырға, / Ұқсай ма суырға, / Айыру қиын ба?
- Құлын – тай шығады, / Тай – құнан шығады. / Кейде тай / Құнанға сай шығады.
- Лама жайын білдің бе? / Лана гүлін тердің бе?
- Лаула алау лаула, / Алауласын аула.
- Лек-лек үлек келді, / Көп үлек түлеп келді.
- Мынау арал қай арал? / Қайың менен тал арал, / Талға қарға ұялар.
- Мына сайда отырған бай Бағланбай / Бұл қай бай Бағланбай? / Бұл қай бай Бағланбай?
- Маған сенсең, көк сеңсең көп сеңсең, / Өзгелер сенбесе сенбесін, маған сен
- Маған аға: / «Шықшы, – деді, – бағанаға». / Маған аға: / «Шықшы, – деді, – далаға да!»
- Мергеннің еңбегі – ерлігі, / Ермегі – еңбегі.
- Мынау тұрған неменелер? / Неменелер дегенің шөмелелер. / Төбедегілер де шөмелелер.
- Мұзға мұз ұқсас, / Тұз – тұзға ұқсас, / Мұз да, тұз да ұқсас.
- Малға, / Шөп керек, / Шөп көп керек, / Көк шөп керек.
- – Мынау балқаймақ қай балқаймақ? / – Бұл балқаймақ – май балқаймақ.
- Малтам бар қалтамда, / Бір қалта арқамда.
- Моншақты тақты оншақты, / Оншақты болды моншақты.
- Нақаш ағасы – нағашысы, / Нағаш – Нақаш нағашысының нағашысы.
- Нау ма, дау ма? / Нау да – дау, / Дау да – нау.
- Намысшылды нашар нақыш налытты, / Намыссызды найсаптығы найқалтты.
- Омартаға балалар барар, / Балаларды аралар талар.
- Ол алқапты олар орар, / Бұл алқапты бұлар орар, / Орал ормаса, Омар орар.
- Орта таудың басына / Отау тікпек айнала, / Отауымды қотаныма тігем, / Қотанымды отауыма тігем.
- Орманбай аңшы, / Марқабай малшы, / Тұра қап алшы, / Құрығыңды суға малшы.
- Оқуға салақтар, / Тек кетіп парақтар. / Сабақта алақтар / Далада далақтар.
- Омар ора алар, / Омар ора алмаса, / Орал ора алар.
- Оқуда Ораз озар ма екен? / Ажар озар ма екен?
- Озған сәл алды, / Бәйгені шал алды. / Шал әлі әлді.
- Ол да Ділдә, / Бұл да Ділдә. / Ол да Әбділдә, / Бұл да Әбділдә.
- Орын берсең кіргенде, / Үлкен кісі есіктен. / Үлгілі екен демей ме, / Үйренген ғой бесіктен.
- Ол аралда да марал, / Бұл аралда да марал. / От екен маралға да арал, / Оттайтын аралда да марал.
- Он қап, / Он қапты қақ, / Он қапты қақ та, / Қатта.
- Ол да шылбыр есті, / Мен де шылбыр естім. / Ол шылбырды сылбыр есті, / Мен шылбырды ылдым-жылдым естім.
- Оюға ою өрнектеп, / Үйрет өстіп қолды ептеп.
- Он бір – онның ағасындай, / Бес – алтының баласындай.
- Омар көп шай ішіп жүр, / Құмар шөп шай ішіп жүр. / Ал Шынар / Бұл маңда жоқ шай ішіп жүр.
- Өте мерген Орман атты, / Ор түбінен ор қоян атты. / Оқ тиген соң өте қатты, / Ор түбінде ор қоян жатты.
- Өкшелеп қуып, / Көшкен ауылды. / Өкпем өшіп, / Өкшем ауырды.
- Өнері оның алуан, / Өміртай – боксер, палуан.
- Өңеші кем емес, / Өңеші кең өңеш. / Өмеште өңеш кең.
- Өсер өркен өштеспейді, / Өршеленген еш өспейді. / Өштестірер өсекшілер, / Өрекпіген өштестіреді.
- Паровоздың түтіні будақ-будақ, / Жолаушылар барады улап-шулап. / Паровоздың түтіні будақ-будақ, / Анда-санда қояды тулап-тулап.
- Піскен пісте, / Піс те, / Жерге түспе.
- Пеш үстінде бес мысық – / Бес күзетші, бес пысық. / Тышқан ұстап жемесе, / Бола қоймас еш қызық.
- Пай-пай тіпті күш қалмай, / Піл қорықты тышқаннан. / Пана таппай жортады, / Пәледен жаман қорқады.
- Пайдалы деп, / Пияз жеп, / Парлады жас көзімнен. / «Пыссыншы біраз» деп, / Пысылдадым төзіммен.
- Пәк пейілді парықсызды, / Пайдакүнем пайдаланғыш. / Пысық, пасық, пайдагер, / Парақорды паналағыш.
- Райхан, раушан реңдес / Реңдестерім ренжімес. / Раушанның райханы, / Райханның раушаны, / Рақатта реңсізденбе.
- Сыпыра сөктім, сыпыра тіктім, / Сыпыра сөктім, сыпыра тіктім.
- Сүт бетінде май балқаймақ, / Ол қай май балқаймақ? / Балдан тәтті бал майқаймақ.
- Сыздық судан сүлік сүзді, / Сыздықтың сүлік салмасын үзді. / Салмадан сүлік шығып сытылып / Суға түсіп, сумаңдап жүзді.
- Сүрінген сұр інген бе, / Сұр інген сүрінген бе?
- Сыйлыгүл сырмақты сыри берді. / Сырлыгүл Сыйлыгүлге сыйлыққа сиыр берді.
- Сенсең, / Бейсенде бар сеңсең тон, / Сейсенде бар сеңсең тон, / Кигендері өңшең тон.
- Сең сел емес, / Сел сең емес. / Мен сен емес, / Сен мен емес.
- Сызық сызып қызық сызды, / Қызық сызып, бұзып сызды.
- Солақайдың сол қолы – оң қолы, / Оңқайдың оң қолы – сол қолы.
- Сәмбі тал – / Иіліп тұрар / Сәнді тал.
- Сулы жерде жалбыз бар, / Жалбызға сен жалғыз бар. / Жалғыз бар да, жалбызды ал.
- Сұр інгенді сүрінгенде демейін, / Сүрінгенді сүрінген еді демейін.
- Суда сең келеді, / Сегіз серке тең келеді, / Суға сақалын мала, сілке, / Суға сақалын мала, сілке.
- Сағат сыртылдады, / Сырға сыңғырлады.
- Сорпа іштік, / Сорпа ыстық. / Сондықтан қорқа іштік.
- Сегіз семіз серке, / Семіз сегіз ерке. / Сегізі де егіз, / Семізі де сегіз.
- Сен өлше, ол өлшер, / Сол өлшем, сол мөлшер.
- Сабалақ абалап үрді, / Сабалақ қотанды / Жағалап, абалап үрді де жүрді, / Сақпаншы құлағын түрді де жүрді.
- Сөздің соңын тақпақтады, / Талай тақпақ таппақ тағы.
- Саматқа санақ қонатын емес, / Саусағын санап болатын емес. / Онысы кейде кем болып шығады, / Кейде кенет он болып шығады, / Кейде одан да мол болып шығады, / Сөйтіп, есебі өзгеріп тұрады.
- Саптап, сақтап орақ, шалғы, / Жұмсай берді олар, олақ шалды.
- Сексен сегіз сәбізді / Күнде өгізге жегізді. / Күнде сексен сегіз / Сәбіз жеген өгіз семіз.
- Сиыр баласын «торпағым» дейді, / Қоян баласын «көжек, қорқағым» дейді.
- Тарғыл иттің құйрығы / Талға оралар, / Талға оралар.
- Тебіншек ат – шегіншек, / Шегіншек ат – тебіншек.
- Толағайдың торы ала аты бар, / Толағай, торы ала атыңды / Тағалатып ал.
- Тоғыз ақ баспақ тана, / Тоғыз ақ баспақ тана ішінде / Жалғыз тарғыл тайпақбас баспақ
- Топ, топ бала, топ бала, / Ойнап жүрген көп бала. / Зымырап топты бала / Қуады допты ғана.
- Таппай қойсаң Жақыпты, / Тап қайтсең де Сақыпты. / Таппай қойсаң Сақыпты, / Тап қалай да Жақыпты. / Жақып жүрмес Сақыпсыз, / Сақып жүрмес Жақыпсыз.
- Тіреуішке түйрегем түйреуішті, / Күлдіреуішке тірегем тіреуішті. / Түйреуішім тіреуішке түйрелмепті. / Күлдіреуішке тіреуішім тірелмепті.
- Тұрарбек Тұралбектер бір ел ме екен? / Тұралбек Тұрарбекті білер ме екен?
- Тарпаң тайлар қай қорада? / Тарпаң тайлар тар қорада.
- Талғат, балға тап, / Он шақты жаңғақ шақ, / Шақсаң, сақ шақ.
- Топ бала, топ бала, / Ойнап жүр топтала. / Көп бала топ бала, / Қуып жүр допты ала.
- Таудан түсіп келеді тау ұлдары, / Тау ұлдары сүйеді қауымдарын. / Тау ұлдары сүйеді ауылдарын, / Тамашалап жүреді тауын, бағын.
- Тойболды тойға барады. / Тоқтарбай тоқталмай ол да барады. / Қойгелді жолда қалады.
- Төлеңгітті Төлен күтті. / Төлеңгіт Төленнен өлең күтті.
- Тамшылар тамшы тамса, / Тығылар таса тапса.
- Тұз – мұздай, / Мұз – тұздай.
- Түйетабанды / Түйе табанымен таптаса, / Табанына / Тікен кіре ме? / Табанымен / Түйе / Түйетабанды таптаса / Табанына тікен кірмей ме?
- Тарғақты тақыр жерге / Жұмыртқалатпақшымыз, / Жұмыртқаламаса да / Жұмыртқалатпақшымыз.
- Төбесі төбел төрт бөрік, / Төртеуі де көк бөрік.
- Тас тостаған, / Тас тостаған ішінде / Тас тастаған.
- Тарғыл итім, талға орал!
- Торғай тоғайды ұнатады, / Тоғай торғайды ұнатады.
- Тырмада бар, / Қойшыда жоқ, / Тырнада бар, / Аңшыда жоқ.