Жүйкені ынталандыратын инъекциялық құрылғы: жаңа зерттеу нені көрсетті

Созылмалы ауырсыну не қозғалыс бұзылысы бар адамдарға көмектесуі мүмкін жүйкені электр сигналы арқылы ынталандыратын құрылғыны ғалымдар зерттеп жатыр. Абу-Дабидегі Нью-Йорк университеті (NYU Abu Dhabi) мен Cleveland Clinic Abu Dhabi зерттеушілері оны операциясыз енгізудің жолын қарастырды. Құрылғы ұсақ тұқымдай, кәдімгі ине арқылы енгізуге болатындай шағын. Бірақ оның адамға көмектесетіні әзірге дәлелденген жоқ.

Жүйкені ынталандыратын құрылғы қалай жұмыс істейді

Құрылғыны денеге енгізген соң нақты жүйкеге жақын орналастыру көзделген. Ол жүйкеге электр сигналдарын жіберіп, оның белсенділігін өзгертеді. Мұны жүйкенің жұмысын сырттан берілген шағын электрлік түрткі арқылы реттеуге тырысу деп түсінуге болады.

Құрылғының өз ішінде батарея да, оны жалғайтын сым да жоқ. Қуат дененің сыртынан сымсыз беріледі, ал ынталандыру деңгейін нақты уақытта өзгертуге болады. Демек, сигнал бір рет қойылып, сол қалпында қалмайды: оны адамның қажеттілігіне қарай реттеу мүмкіндігі қарастырылған.

Құрылғының орнын бейнелеу әдістерімен тексеруге болады

Зерттеушілер құрылғыны ультрадыбыс және компьютерлік томография арқылы тауып, жүйкеге дұрыс жақын орналасқанын тексеруге болатынын сипаттады. Бұл әдістер енгізу кезінде бағыттауға, кейін құрылғының орнын бақылауға көмектеседі.

Бағдарламаланатын ынталандыру дәрігерге берілетін электр сигналын реттеуге мүмкіндік береді. Ғалымдардың пайымынша, жүйке белсенділігі қалыптан тыс немесе қажетсіз өзгеретін жағдайларда бұл емді жеке қажеттілікке бейімдеуге жол ашуы ықтимал.

Зерттеу әзірге клиникаға дейінгі кезеңде

Абу-Дабидегі Нью-Йорк университеті мен Cleveland Clinic Abu Dhabi бірлесіп әзірлеген жұмыстың нәтижелері Science Advances журналында жарияланған. Ғалымдар құрылғыны зертханалық тәжірибелерде және клиникаға дейінгі сынақтарда бағалаған. Олар құрылғының жүйкеге дәл электрлік ынталандыру беріп, шынайы қолдануға ұқсас жағдайларда тұрақты жұмыс істегенін мәлімдеді.

Зерттеушілер құрылғы тірі ағзада жүйкені белсендіре алатынын да көрсетті. «Тірі ағзада» дегеніміз — тек зертханалық ыдыстағы үлгі емес, тұтас ағзада сынау. Алайда берілген мәліметте сынаққа қандай ағза қатысқаны, қатысушылар саны немесе зерттеу жүргізілген күн көрсетілмеген. Сондықтан бұл нәтижені адамға жасалған клиникалық сынақ деп түсінуге болмайды.

Жұмыстың аға авторы, Нью-Йорк университетінің биоинженерия саласындағы ассистент-профессоры Халил Рамади инъекциямен енгізілетін құрылғы хирургиялық жолмен орнатылатын жүйелерге балама тәсіл болуы мүмкін екенін айтты. Зерттеудің алғашқы авторы, осы университеттің зерттеушісі Мұхаммед әл-Шериф те технологияның әлеуетін атап өтті. Дегенмен бұл пікірлер адамдағы тиімділік дәлелденді дегенді білдірмейді.

Адамға пайдасы әлі тексерілуі керек

Қазір созылмалы ауырсыну мен қозғалыс бұзылыстарын емдеуде дәрі-дәрмек және операциямен орнатылатын құрылғылар қолданылуы мүмкін. Жаңа тәсіл сол емдерді алмастырады деуге негіз жоқ: ол болашақта тағы бір мүмкіндікке айналуы ықтимал.

Адамға қолданар алдында құрылғының қауіпсіздігі мен тиімділігін қосымша зерттеулер тексеруі қажет. Ол ауырсынуды азайта ма, қозғалысқа көмектесе ме, мұны берілген сынақтар әлі анықтаған жоқ. Сондықтан күнделікті ем туралы шешімді бұл жаңалыққа сүйеніп өзгертуге болмайды: әзірге нәтиже — жүйкені инъекциямен енгізілетін шағын құрылғы арқылы ынталандыру мүмкін екенін көрсеткен ерте зерттеу.

Тақырып бойынша оқыңыз

• Кондо әсерін нақты материалдарда есептеудің жаңа әдісі
• Жалғыздық пен әлеуметтік оқшаулану дені сау жылдарды қысқартуы мүмкін
• NASA Айда үңгір, мұз және қауіп-қатерді зерттейтін үш миссияны таңдады