Жәрдемақыдан ерікті бас тарту: 729 қазақстандық eGov арқылы әлеуметтік төлемнен бас тартты

Қазақстанда 729 адам мемлекеттік жәрдемақы мен әлеуметтік төлемдерден өз еркімен бас тартты. Бұл туралы 12 қарашада Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі хабарлады. Азаматтар бұл шешімді 2026 жылдың қазан айында іске қосылған «Әлеуметтік төлемдерден ерікті бас тарту» цифрлық қызметі арқылы рәсімдеген.

Төменде қызметтің кімге арналғанын, жәрдемақыдан қалай бас тартуға болатынын және 2027 жылдан бастап жәрдемақы тағайындау тәртібінде не өзгеретінін түсіндіреміз.

729 адам жәрдемақыдан неге бас тартты?

Министрліктің айтуынша, қызметті негізінен материалдық жағдайы жақсы, өз отбасын мемлекет көмегінсіз асырай алатын азаматтар пайдаланып отыр. Ведомство бұл қадамды қоғамдағы әлеуметтік жауапкершілік пен ынтымақтың көрінісі деп бағалады.

Қазан айының ортасында мұндай азаматтар 200-ден сәл асатын. Олар министрлік жіберген SMS-хабарламалардан кейін көмекке мұқтаж емес екенін айтып, жәрдемақыдан бас тартатынын білдірген. Бір айдан кейін бұл сан 729-ға жетті.

Әлеуметтік желілерде де бірнеше көпбалалы ата-ана табысы отбасын асырауға жететінін, сондықтан мемлекеттік көмек алдымен шынымен мұқтаж отбасыларға жетуі керек екенін жазып, төлемнен бас тартқанын хабарлады.

Жәрдемақыдан бас тарту міндетті ме?

Жоқ. Министрлік бас тарту тек ерікті шешім екенін, ешкім заңмен белгіленген төлемнен бас тартуға міндетті емес екенін атап өтті.

Ескеретін маңызды жайт:

• Өмірлік жағдай өзгерсе, мемлекеттік қолдауға кез келген уақытта қайта өтініш беруге болады. Өтініш заңға сәйкес қаралады.
• Бірақ бұрынғы төлем өздігінен қайта басталмайды — жаңа өтініш беру қажет.

eGov Mobile арқылы жәрдемақыдан қалай бас тартуға болады?

Қызмет тек ресми платформаларда — eGov Mobile қосымшасында және eGov.kz порталында — қолжетімді. Мемлекеттік органға барудың қажеті жоқ.

Жалпы тәртібі:

1. eGov Mobile қосымшасын ашып, жүйеге кіріңіз.
2. Қызметтерді іздеу жолына «әлеуметтік төлемдерден ерікті бас тарту» деп жазыңыз.
3. Өзіңіз алып жүрген төлемдер тізімінен бас тартқыңыз келетін жәрдемақы түрін таңдаңыз.
4. Электрондық өтінішті тексеріп, қол қойыңыз.
5. Нәтиже туралы хабарлама жеке кабинетке келеді.

Абай болыңыз! Министрлік мессенджерлер арқылы жәрдемақыдан бас тартуды ұсынатын сілтемелер жібермейді. WhatsApp немесе Telegram-да осындай хабарлама келсе, ол — алаяқтық. Сілтемені ашпаңыз, жеке деректеріңізді бермеңіз.

2027 жылдан бастап жәрдемақы қалай өзгереді?

2027 жылдың 1 қаңтарынан бастап республикалық бюджеттен төленетін 36 жәрдемақы түрінің бір бөлігі отбасының мұқтаждығына қарай тағайындалады. Соңғы хабарларда бұл 12 түр деп көрсетілген (бұған дейін 14 түр деп айтылған еді). Қалған түрлері бұрынғы тәртіппен беріле береді.

Негізгі өзгерістер:

• Отбасылар әл-ауқат деңгейіне қарай A, B, C, D, E санаттарына бөлінеді. Әл-ауқаты жоғары A және B санатындағы отбасылар үшін мұқтаждыққа байланысты төлемдер шектеледі, ал C, D және E санаттары оларды алу құқығын сақтайды.
• Мұқтаж азаматтар үшін тәртіп өзгермейді.
• 2027 жылдың 1 қаңтарынан бастап екінші деңгейлі банктер министрлікке отбасылардың әл-ауқатын бағалауға қажетті мәліметтерді бере бастайды.
• Үкімет есебі бойынша, бұл өзгерістер 2027 жылы 700 млрд теңге, ал үш жылда 2,5 трлн теңге үнемдеуге мүмкіндік береді.

Отбасының цифрлық картасы деген не?

Отбасылардың материалдық жағдайын тексеру үшін мемлекет «Отбасының цифрлық картасын» пайдаланады. Онда 30-дан астам мемлекеттік ақпараттық жүйенің деректері біріктірілген: бұл 6,2 млн үй шаруашылығындағы 20 млн-нан астам азамат туралы мәлімет. Деректің дәлдігін арттыру үшін жергілікті әкімдіктер әл-ауқаты жоғары санатқа жатқызылған отбасыларды қосымша тексеріп жатыр.

Әлеуметтік калькулятор жәрдемақыға әсер ете ме?

eGov Mobile-да «Әлеуметтік калькулятор» қызметі бар. Ол отбасыңыздың қай әл-ауқат санатына жататынын алдын ала көруге көмектеседі.

Маңызды: калькулятордың нәтижесі жәрдемақыны тағайындауға немесе тоқтатуға әсер етпейді. Нәтижемен келісу-келіспеу, пікір қалдыру да төлемнің мөлшеріне ықпал етпейді. Бұл тек алдын ала бағалау құралы.

Жиі қойылатын сұрақтар

Жәрдемақыдан бас тартқан адамдар саны қанша? 2026 жылдың 12 қарашасындағы дерек бойынша — 729 адам.

Жәрдемақыдан бас тарту қызметі қашан іске қосылды? 2026 жылдың қазан айында.

Бас тартқаннан кейін төлемді қайта алуға бола ма? Иә, жағдайыңыз өзгерсе, жаңа өтініш бере аласыз. Бірақ төлем автоматты түрде қалпына келмейді.

Қызмет қайда қолжетімді? Тек eGov Mobile қосымшасында және eGov.kz порталында.

2027 жылдан жәрдемақы кімге берілмейді? Мұқтаждыққа байланысты төленетін түрлер бойынша әл-ауқаты жоғары A және B санатындағы отбасылар үшін төлем шектеледі.