Жақсылыққа Аяғыңды аңдап бас, ей Жақсылық! Өз басыңда жының бар бір бақсылық. Борышқорлық - адамға қиын нәрсе, Әрқайда өсіткізеді мал тапшылық. Абай Құнанбаев
Дүтбайға Жылуы жоқ бойының, Жылмиғаны неткені? Құбылуы ойының - Кетпей құйтың еткені. Мұңды, жылмаң пішінін Кезек киіп, ел жиып, Болыс болса, түсінің Түксігін салар тырсиып. Бір көрмеге тәп-тәтті Қазаны мен қалбаңы.…
Разаққа Мына үйде отыр Разақ, Елдің жөнін айтар ма, Шақырып алып сұрасақ. Үлкен қожа ортан қол, Өзгелері аты жоқ пенен шынашақ. Сонда Абайдың немересі Әубәкір: Омархан ағам ше? дегенде: Оны дағы байқармыз, Біраз ғана…
Күйісбайға Дұғай сәлем жазамын Күйісбайға, Бермек болған айғырдың көзі қайда? Көзді көрсең бересің, тайсаң танып, Алдамшы атанғанның несі пайда? Абай Құнанбаев
Рахым шалға Сұлу аттың көркі жал, Азаматтың көркі мал. Өмір сүрегн кісіге Дәулет қызық, бала бал. Бал болатын бала бар, Бал болар ма Рахымшал?! Бүйтіп берген балаңды, Берген құдай, өзің ал! Абай Құнанбаев
Ғабидоллаға Жазғытұрым қылтиған бір жауқазын, Қайдан білсін өмірдің көбін азын. Бәйтеректі күндейді жетемін деп, Жылы күнге мас болып, көрсе жазын. Күз келген соң тамырынтүсік шалып, Бетегеге жете алмай болар жазым.…
Абыралыға Мен жасымнан көп көрдім (6) Мұсылманды, кәпірді. Абыралыдай көрмедім Намаз білмес пақырды. Қираәтін1 оқытып Көріп едім, шатылды. Ниет қыла білмейді, Не қылады нәпілді2. Намазшамның3 артынан Құржаң-құржаң етеді.…
Ағыбайға Адам деп есеп қылма Ағыбайды, Анттан қорқып, құдайды танымайды. Сабын жаққан терідей жылп-жылп етіп, Шіркін-ай, бір орыннан табылмайды. Абай Құнанбаев
Ауру жүрек ақырын соғады жай Ауру жүрек ақырын соғады жай, Шаршап қалған кеудемде тулай алмай. Кейде ыстық қан басып кетеді оны, Дөңбекшіген түндерде тынши алмай. Қараңғы саңырау қайғы ойды жеңген, Еркелік пен достықты…
Адамның кейбір кездері Адамның кейбір кездері. Көңілде алаң басылса; Тәңірінің берген өнері Көк бұлыттан ашылса; Сылдырлап өңкей келісім Тас бұлақтың суындай, Кірлеген жүрек өзі ішін Тұра алмас әсте жуынбай. Тәңірінің…
Қуаты оттай бұрқырап Қуаты оттай бұрқырап, Уәзінге¹ өлшеп тізілген. Жаңбырлы жайдай сырқырап, Көк бұлттан үзілген. Қайран тіл, қайран сөз - Наданға қадірсіз. Тәуекел мен батыр ой Өткір тілді найза етіп, Сайысып-ақ…
Байлар жүр жиған малын қорғалатып Байлар жүр жиған малын қорғалатып, Өз жүзін онын беріп алар сатып, Онын алып, тоқсаннан дәме қылып, Бұл жұртты қойған жоқ па құдай атып. Барып келсе Ертістің суын татып, Беріп келсе…
Адам — бiр боқ көтерген боқтың қабы Адам — бір боқ көтерген боқтың қабы, Боқтан сасық боласың өлсең тағы. Мені мен сен тең бе деп мақтанасың, Білімсіздік белгісі—ол баяғы. Кеше бала ең, келдің ғой талай жасқа, Көз…
Абайдың өзге ақындармен сөз жарыстыруы Ж ы л т ы р Әр кімнің бір жары бар басы байлы, Қызылсу Шарға құймай тасымайды. Жаманға жақсы қолы ұжымақтай, Әлханжан бері таста насыбайды. А б а й Ханым сен, қарашың мен, басы…
Абайдың Смағұл деген iнiсiне қиыр жайлап жүргенде айтқаны Тау жебелеп жортады көк бөрілер, О-дағы ат артына бөктерілер, Қиыр жайлап, шет қонған ағайының, Талай жанның көзіне жек көрінер. Абай Құнанбаев
Түбінде баянды еңбек егін салған Түбінде баянды еңбек егін салған, Жасынан оқу оқып, білім алған. Би болған, болыс болған өнер емес, Еңбектің бұдан өзге бәрі жалған. Абай Құнанбаев
Сенбе жұртқа, тұрса да қанша мақтап Сенбе жұртқа, тұрса да қанша мақтап, Әуре етеді ішіне қулық сақтап. Өзіңе сен, өзіңді алып шығар, Еңбегің мен ақылың екі жақтап. Өзіңді сенгіштікпен әуре етпе, Құмарпаз боп мақтанды…
Пайда ойлама, ар ойла Пайда ойлама, ар ойла, Талап қыл артық білуге. Артық ғылым кітапта, Ерінбей оқып көруге. Военный қызмет іздеме, Оқалы киім киюге. Бос мақтанға салынып, Бекер көкірек керуге. Қызмет қылма оязға,…
Абайдың баласы Әкiмбайдың жоқтауы Көз жұмғанша дүниеден Иманын айтып кеткен-ай! “Бейсенбі ме бүгін?” — деп, Жұмаға қарсы өткені-ай! Жер күңіреніп, жұрт шулап, Ағайын түгел жеткені-ай! Жамиғат тоңбай күн жылып, Тәңірім…
Көлеңке басын ұзартып Көлеңке басын ұзартып, Алысты көзден жасырса; Күнді уақыт қызартып, Көк жиектен асырса; Күңгірт көңілім сырласар Сұрғылт тартқан бейуаққа, Төмен қарап мұңдасар, Ой жіберіп әр жаққа. Өткен өмір -…